Cựu quản giáo đi tù “vì dùng nhục hình” nói “Tôi bị trả thù vì tố cáo cấp trên”

RFA-2023.11.02

Cựu cán bộ trại giam Nguyễn Doãn Tú-Facebook/ Doan Tu

Cựu Đại uý, giám thị trại giam Thủ Đức (Z30D) Nguyễn Doãn Tú, người bị cơ quan chức năng kết tội hai năm tù giam với cáo buộc “dùng nhục hình với phạm nhân”, vừa mãn án tù hồi tháng 8 vừa qua.

Tuy nhiên, trong một video đăng tải trên mạng xã hội trước khi bị bắt, ông Nguyễn Doãn Tú khẳng định không sử dụng nhục hình với phạm nhân, và rằng việc ông bị điều tra chính là đòn trả thù mà đại tá Lê Bá Thuỵ, cũng là cán bộ trại giam Thủ Đức, người đã bị ông Tú tố cáo sai phạm, hồi tháng 10/2020.

Ông Tú đã có cuộc trò chuyện với phóng viên Cao Nguyên của RFA về vụ án của mình.

Cao Nguyên: Chào ông, được biết là ông mới mãn hạn tù hai tháng trước, cuộc sống của ông hiện nay như thế nào?

Ông Nguyễn Doãn Tú: Mình bây giờ thì ai thuê gì làm nấy và chỉ làm những công việc nặng nhọc thôi. Ngày trước làm công an thì mình lao động trí óc, áp dụng những nghiệp vụ để quản lý, giam giữ, giáo dục, đào tạo phạm nhân, đồng lương rất ổn định. 

Còn bây giờ, khi bị “bọn ăn cướp” nó cướp hết rồi thì về đây, mình sống một cuộc sống ung dung tự tại, ai thuê gì, gọi gì làm nấy, còn không thì mình ở nhà nghỉ ngơi, làm việc nhà. Mình biết đủ là được!

Cao Nguyên: Ông bị kết án hai năm về tội “dùng nhục hình đối với phạm nhân”. Tuy nhiên, trước khi bị bắt, ông đã livestream trên Facebook bác bỏ cáo buộc này, nói rằng mình bị “trả thù” vì đã tố cáo sai phạm của lãnh đạo trại giam Thủ Đức. Ông nói rõ hơn về vụ án của mình?

Ông Nguyễn Doãn Tú: Tôi, anh Lê Chí Thành và anh Nguyễn Đức Hưng cùng là cán bộ quản giáo của trại giam. 

Khi đứng lên tố cáo thì Lê Chí Thành đã bị quy chụp, đưa vào tội “Lợi dụng các quyền tự do dân chủ” theo điều 331, và tội “Chống người thi hành công vụ”, tức là dùng điện thoại quay phim lại cảnh cảnh sát giao thông ăn tiền. Tất nhiên cái này là người ta quy chụp thôi.

Còn anh trung tá Nguyễn Đức Hưng cũng là cán bộ quản giáo, công tác 27 năm, cũng đã bị tước danh hiệu công an nhân dân mà không có lý do để tước. Họ mới lấy cớ là mặc quân phục công an lên mạng livestream tố cáo lãnh đạo, nhưng mà nó lại đúng với lại luật tố cáo công khai cho nên họ cũng không thể nào tước được. Họ mới tổ chức một buổi bỏ phiếu tín nhiệm, đồng ý tước hay không, nếu quá 50% thì sẽ tước, nhưng cũng phải bỏ tới ba lần thì mới tước được danh hiệu của anh Nguyễn Đức Hưng.

Còn đối với bản thân của mình, mình cũng đã nổi lên ủng hộ và cũng đã trực tiếp gửi đơn, sau đó lên mạng tố cáo những sai phạm rõ ràng, cụ thể của giám thị trại giam Thủ Đức, thì ngay sau đó cũng bị chơi trò bẩn.

Họ dàn dựng, tác động cho một phạm nhân tố cáo mình đã đánh họ, dùng cây mì bán kính 2 cm, dài 1 mét để đánh hai cái vào chân của phạm nhân đó, và có hai người cũng là phạm nhân làm chứng. Họ dựa vào đó để kết tội mình thôi.

Cao Nguyên: trong suốt quá trình tạm giam điều tra, ông có bị tra tấn, ép cung hay không?

Ông Nguyễn Doãn Tú: Họ không tra tấn hay ép cung gì cả. Nhưng họ biệt giam trong một căn phòng ẩm thấp và tối tăm. Phòng chỉ có một ô cửa sổ bằng găng tay và không có điện đóm gì cả, tối tăm, đêm cũng như ngày, nóng nực ẩm thấp.

Cao Nguyên: Khi ra toà, ông có được luật sư bào chữa không?

Ông Nguyễn Doãn Tú: Luật sư có đưa ra những luận điểm, luận cứ nhưng mà Toà loại phủ nhận. Họ chỉ nói rằng ý kiến của luật sư đưa ra là không có căn cứ để chấp nhận. Họ chỉ nói vậy thôi.

Cao Nguyên: Toà dựa vào bằng chứng gì để kết tội ông hai năm tù giam?

Ông Nguyễn Doãn Tú: Họ dựa vào việc có người tố cáo và hai người làm chứng là đã đủ kết tội rồi.

Cao Nguyên: Được biết, trước khi bị bắt, ông có dự tính được rằng mình sẽ bị bắt nên đã viết một bức thư nhờ chuyển đến Liên Hiệp Quốc, nội dung lá thư là là gì?

Ông Nguyễn Doãn Tú: Mình nói về tình trạng nhân quyền của Bộ Công an Việt Nam đối với người dân cũng như đối với người lính thấp của bé họng và đặc biệt là đối với những người cất lên tiếng nói dân chủ.

Bản thân mình, anh Thành và anh Hưng là đấu tranh cho quyền lợi của phạm nhân, cho tập thể phạm nhân của trại giam Thủ Đức hơn 7.000 con người ở đó và 1000 chiến sỹ bị cán bộ ăn chặn. Những phạm nhân thì bị ăn chặn chế độ ăn, còn cán bộ chiến sĩ thì bị ăn chặn tiền chế độ chính sách.

Mình nói lên tiếng nói dân chủ thôi, mà khi mình nói lên như vậy thì bị trả thù. 

Cao Nguyên: Những dấu hiệu gì khiến ông nghĩ rằng mình có thể sẽ bị khởi tố?

Ông Nguyễn Doãn Tú: Thật sự họ đã tính bắt mình. Họ cho các đội an ninh của tỉnh, an ninh tôn giáo của tỉnh, an ninh chính trị nội bộ của tỉnh, an ninh của cục C10 và an ninh của Bộ Công an làm việc đòi bắt mình về việc mình mặc quân phục lên livestream và những phát ngôn ở trên mạng.

Mình đã phản bác được nên khi dư luận đã lên cao quá, họ sợ mình đưa ra những chứng cứ lên mạng thì họ bắt buộc phải dàn dựng nên sự việc để bắt mình.

Mình là người trong cuộc và mình là người công tác trong lực lượng công an nhân dân. Nghiệp vụ công an nhân dân thì mình đã học và am hiểu rất rõ. Khi mà điều tra làm việc với mình hoặc lãnh đạo làm việc với mình thì chỉ cần họ nói một ý gì đó thôi là mình biết được cái hướng của người ta như thế nào. Đó là nghiệp vụ trong vấn đề điều tra của lực lượng công an. Cái này mình nói ra thực sự rất khó tin, nhưng mình trong ngành công an, đặc biệt là lực lượng điều tra, mình đã được nghiên cứu và học tập nghiệp vụ rất bài bản, thì mình nhận biết được là họ sẽ bắt mình.

Cao Nguyên: Trong một video livestream trước khi bị bắt, ông có nói rằng đã cố gắng hết sức trong suốt quá trình học tập và công tác để không phụ lòng Đảng và Nhà nước đối với anh; Và trong quá trình đó ông cũng đã phấn đấu và thu được nhiều thành tích, bằng khen, huân chương… Qua sự việc lần này, quan điểm, suy nghĩ của ông có thay đổi gì không?

Ông Nguyễn Doãn Tú: Mình rất yêu sắc phục công an nhân dân, từng mong ước có một ngày được mặc quân phục đó để cống hiến, phục vụ đất nước, bảo vệ nhân dân, đó là đúng với quan điểm của Đảng đưa ra. Khi được rèn luyện, học tập trong lực lượng công an thì rất là tốt, người ta chỉ dạy mình những điều tốt mà thôi, nhưng mà khi ra công tác thì không hiểu sao thực tế nó lại khác xa với những gì mình học.

Mình được dạy những điều hay lẽ phải, những điều tốt để phục vụ nhân dân, nhưng mà khi ra công tác thì mình thấy lãnh đạo của mình không tốt, lãnh đạo của mình ăn chặn, bóc lột…

Mình đã từng tiếp xúc với rất nhiều phạm nhân cho nên mình thông cảm và hiểu cho người ta. Mình thấy được nỗi thống khổ của người ta cho nên mình mới nói lên tiếng nói của họ, để rồi ông giám thị bị mất chén cơm cho nên ông ấy trả thù thôi.

Về quan điểm thì mình không thay đổi, tức là mình luôn mong muốn được công tác cho lực lượng công an, mình rất yêu ngành. Đó là lý do tại sao bây giờ trên hình đại diện (Facebook - PV) mình vẫn để bộ quân phục đó.

Quan điểm của Đảng là phục vụ nhân dân, là rất tốt, rất đúng, nhưng mà các thành phần thực hiện họ lại không thực hiện như thế.

Cao Nguyên: Ông đã từng là giám thị trại giam, từng quản lý trực tiếp những phạm nhân, nhưng trong hai năm vừa qua, ông lại trải nghiệm thân phận của một phạm nhân, ông cảm nhận thế nào?

Ông Nguyễn Doãn Tú: Mình là bộ quản giáo cũng được 15 năm. Cho đến nay cũng có những vui buồn lẫn lộn trong việc công tác. Bản thân mình lúc bị bắt, rất nhiều phạm nhân lúc trước nằm trong diện quản lý của mình, họ đã đến thăm và động viên, đến nhà cho quà cho con mình…

Lúc trước, mình cũng động viên phạm nhân, những người vi phạm pháp luật hoặc vì lý do nào đó, có thể là bị ép cung nhục hình, bắt buộc người ta phải nhận tội. Khi bị bắt giam thì những con người đó đã yếu thế rồi, là tầng đáy của xã hội rồi thì mình cũng đã động viên người ta rất nhiều.

Và khi mình trải nghiệm thân phận phạm nhân thì mình cũng chẳng có gì bất ngờ hết. Nói thẳng là mình rất tự hào khi mình đang là cán bộ quản giáo mà mình lại được trải nghiệm thân phận phạm nhân. Tại vì mình không có xấu xa gì cả. Mình bị như vậy là bởi vì bị người ta hại.

Cao Nguyên: Ông có gặp khó khăn gì trong vấn đề làm giấy tờ thủ tục cá nhân sau khi ra tù?

Ông Nguyễn Doãn Tú: Bây giờ, tụi công an địa phương, không hiểu sao chúng nó cũng từng là đồng chí đồng đội với mình trước kia, cũng là mấy đứa em quen biết nhưng mà bây giờ, về vấn đề làm giấy tờ cho mình, nó lại câu kéo cố tình không làm cái căn cước công dân…

Như mình bây giờ hết án, chấp hành án xong trở về thì trách nhiệm của công an địa phương là phải nắm bắt tình hình, nắm bắt tư tưởng và tạo điều kiện cho mình. Đó là trách nhiệm của họ theo quy định của pháp luật luật.

Tuy nhiên, mình về là trình diện ngay, họ cũng lập biên bản tiếp nhận sự trình diện của mình. Mình cũng yêu cầu tạo điều kiện hoàn thiện giấy tờ thủ tục cá nhân để mình có đầy đủ giấy tờ để làm công việc nhưng đến nay họ chưa làm, đã hai tháng rồi.

Đây phải là biểu hiện của sự “đuổi cùng giết tận” đối với người đã từng đứng lên tố cáo lãnh đạo trong ngành công an. 

Mình là người am hiểu luật pháp và nghiệp vụ công an. Bây giờ, mình muốn đi xin việc làm bảo vệ, vệ sĩ hay huấn luyện viên võ thuật hay tư vấn pháp lý… nhưng không có giấy tờ thì làm sao, không ai nhận hết. Không biết đó có phải là hành động đuổi cùng giết tận của Bộ công an hay không, để trả thù mình hay không.

Cao Nguyên: Cảm ơn ông rất nhiều vì cuộc trò chuyện hôm nay. Chúc ông nhiều sức khoẻ và sớm ổn định cuộc sống.

Đắk Lắk: Bốn tín đồ Tin Lành độc lập bị giam giữ sau khi mời Chủ tịch nước sinh hoạt tôn giáo

RFA-2023.11.02 

Ông Y Thinh Nie, một trong bốn tín đồ Tin Lành bị bắt giữ ngày 31/10/2023-MSFJ

Công an mời bốn tín đồ của nhóm Tin Lành độc lập tại gia lên đồn làm việc sau khi họ có thư mời chính quyền và ông Chủ tịch nước Võ Văn Thưởng cùng tham gia sinh hoạt tôn giáo, nhưng sau ba ngày họ vẫn chưa được cho về.

Theo ông Y Quynh Buon Dap, thành viên của tổ chức Người Thượng vì Công lý (MSFJ), bốn người đang bị giam giữ ở trụ sở của Công an huyện Cư Mgar, tỉnh Đắk Lắk bao gồm các ông: Y Phuc Niê và Y Nuer Buon Dap ở buôn Ea Măp, thị trấn Ea Pốk; ông Y Thinh Niê ở buôn Drai Si xã Êa Tar; và ông Y Cung Niê ở buôn Sút M’đưng, xã Cư Suê.

Ông Y Quynh Buon Dap từ Thái Lan nói với Đài Á Châu Tự Do (RFA) trong sáng ngày 02/11:

“Hiện giờ là bốn người bị giữ, hai người bị mời làm việc về việc tôn giáo còn hai người bị công an áp giải từ nhà và đưa lên công an huyện Cư Mgar. Bốn người chưa được về, tính đến ngày hôm nay là ba ngày chưa được về nhà.”

Theo Giấy mời của UBND xã Cư Suê có dấu mộc đỏ và chữ ký của Chủ tịch Đặng Văn Hoan ngày 30/10, mời ông Y Cung Niê lên trụ sở cơ quan này vào sáng hôm sau để “Làm việc về thư thông báo và mời tham dự sinh hoạt tôn giáo số 83 ngày 27/5/2023.”

Trong cùng ngày, Chủ tịch UBND thị trấn Ea Pốk mời ông Y Nuer Buon Dap lên trụ sở làm việc với nội dung Hướng dẫn các thủ tục thành lập điểm sinh hoạt tôn giáo vào ngày 31/10.

Tuy nhiên, công an huyện bắt giữ cả hai ông khi họ đến địa điểm họp như thư mời, sau đó đưa về trụ sở. Một người thân không muốn nêu danh tính của ông Y Cung Niê nói với RFA trong ngày 01/11:

“Sáng qua ông Y Cung Niê lên Uỷ ban Nhân dân xã để làm việc theo giấy mời của xã. Họ mời ông đến làm việc một buổi về thư Thông báo và mời tham dự sinh hoạt tôn giáo số 83 ngày 27/5/2023.

Tuy nhiên, khi ông lên tới UBND xã vào sáng sớm ngày 31/10 thì công an xông ra bắt ông và giải lên Công an huyện Cư Mgar. Họ giữ ông ở đó cho đến giờ và không thông báo cho gia đình.

Ba tín đồ khác cũng đang bị giam giữ ở Công an huyện Cư Mgar và người thân của họ cũng lên để hỏi thông tin nhưng phía công an không trả lời.”

Phóng viên trưa ngày 2/11 gọi điện cho Công an huyện Cư Mgar để hỏi thông tin về bốn tín đồ Tin Lành nói trên thì được người trực điện thoại yêu cầu đến trụ sở cơ quan để được cung cấp thông tin.

Vào cuối giờ làm việc chiều ngày 02/11, một thành viên của MSFJ cho RFA biết Công an huyện Cư Mgar đã phóng thích ông Y Phuc Nie nhưng lại bắt giữ vợ ông Y Cung Nie là bà H Tuyên Eban.

Theo Luật xử lý vi pham hành chính năm 2012, thời hạn tạm giữ người theo thủ tục hành chính không quá 12 giờ; trong trường hợp cần thiết, thời hạn tạm giữ có thể kéo dài hơn nhưng không quá 24 giờ, kể từ thời điểm bắt đầu giữ người vi phạm.

Trong khi đó, Bộ luật tố tụng hình sự 2015 quy định, thời hạn tạm giữ hình sự một người không quá 03 ngày kể từ khi cơ quan điều tra áp giải người bị bắt về trụ sở của mình, trong trường hợp cần thiết có thể gia hạn thêm hai lần, mỗi lần 03 ngày.

Mọi trường hợp gia hạn tạm giữ đều phải được Viện kiểm sát cùng cấp hoặc Viện kiểm sát có thẩm quyền phê chuẩn, tuy nhiên cho đến nay gia đình những người bị giữ chưa nhận được văn bản nào từ Công an huyện Cư Mgar.

Một trong những lý do để chính quyền mời bốn tín đồ lên làm việc là về Thư thông báo và mời tham dự sinh hoạt tôn giáo số 83 hồi tháng 5 năm nay.

Trong văn bản đánh máy được tổ chức MSFJ cung cấp cho RFA, các tín đồ mời đích thân Chủ tịch nước Võ Văn Thưởng và UBND hai xã Cư Suê và Êa Tar tham dự các buổi lễ tôn giáo của họ trong tháng 6.

Ông Y Quynh Buon Dap cho biết với sự trợ giúp của MSFJ, các điểm sinh hoạt tôn giáo Tin Lành độc lập tại gia đã nhiều lần gửi văn bản tới UBND các xã ở tỉnh Đắk Lắk với đề nghị cử đại diện đến tham gia và giám sát việc sinh hoạt tôn giáo của họ để chứng minh rằng việc thực hành các nghi lễ tôn giáo không có nội dung chống phá nhà nước.

Vẫn theo văn bản này, các tín đồ của Tin Lành độc lập tại gia khẳng định họ không có ý định thành lập tổ chức tôn giáo hoặc tham gia trực thuộc bất kỳ một tổ chức tôn giáo nào. Họ không có lãnh đạo, không có cơ cấu tổ chức, mọi người trong điểm nhóm đều bình quyền và bình đẳng với nhau. Người đại diện hoặc mục sư chỉ là những người được tín nhiệm đại diện cho điểm nhóm của họ.

Họ cũng lên án mọi thế lực dùng quyền lực không chính đáng, chà đạp lên luật pháp Việt Nam để vu khống, xuyên tạc, bịa đặt cho họ dưới mọi hình thức.

Họ khẳng định khi tụ tập để sinh hoạt tôn giáo cùng nhau, họ bảo đảm không ảnh hưởng đến trật tự công cộng, an toàn công cộng và không làm ảnh hưởng đến quyền và lợi ích hợp pháp của bất kỳ cá nhân, tổ chức và cơ quan nào.

Họ cũng nói sẽ quay phim, chụp hình buổi lễ có sự tham dự của chính quyền để báo cáo với các tổ chức quốc tế và đăng tải lên các mạng xã hội.

Ở huyện Cư Mgar, Tin Lành độc lập tại gia có khoảng 150 tín đồ ở buôn Sút M’đưng, xã Cư Suê; và 15 tín đồ ở buôn Đrai Sí, xã Êa Tar.

Ông Y Quynh Buon Dap cho biết các nhóm điểm Tin Lành độc lập tư gia đã gửi thư mời đến chính quyền địa phương bốn lần từ đầu năm nay nhưng chính quyền im lặng.

Đại diện MSFJ cho biết bên cạnh việc giam giữ bốn tín đồ nói trên, chính quyền thị trấn Ea Pốk cùng hai xã Cư Suê và Ea Tar còn mời các tín đồ khác lên trụ sở UNND xã để nghe tuyên truyền và phát động quần chúng trong ba ngày kể từ 30/10.

Trong các buổi họp kéo dài 2-3 giờ đồng hồ, chính quyền yêu cầu họ không được sinh hoạt tôn giáo tại gia hoặc tham gia các hội thánh như Tin Lành Đấng Christ và Hội Thánh Truyền giảng Phúc âm, nếu vẫn sinh hoạt thì sẽ bị xử lý theo pháp luật. Chính quyền cho rằng các nhóm tôn giáo này chưa được nhà nước công nhận nên không được tuỳ tiện sinh hoạt tự do tôn giáo.

Phạm Minh Chính đạp xe dàn hàng ngang với thủ tướng Hòa Lan ở Hà Nội

 HÀ NỘI, Việt Nam (NV) – Mạng xã hội dấy lên tranh cãi quanh một số tấm hình cho thấy ông Phạm Minh Chính, thủ tướng Việt Nam, “biểu diễn” cảnh vừa đạp xe vừa dàn hàng ngang với ông Mark Rutte, thủ tướng Hòa Lan, ở Hà Nội.

Hoạt động này diễn ra trong chuyến thăm Việt Nam của ông Rutte hôm 2 Tháng Mười Một.

Ông Phạm Minh Chính (hàng đầu, thứ hai từ phải), thủ tướng Việt Nam, cùng người đồng cấp Hòa Lan Mark Rutte đạp xe ở Hà Nội. (Hình: VNExpress)

Theo báo VNExpress, việc hai thủ tướng đạp xe là để quảng bá dịch vụ xe đạp đô thị của thành phố Hà Nội và “giúp người dân có thêm lựa chọn phương tiện công cộng, thay đổi thói quen đi lại để góp phần bảo vệ môi trường.”

Hai thủ tướng cùng với các cận vệ và nhân viên an ninh, được ghi nhận đạp xe qua một số đoạn đường Phan Đình Phùng, Nguyễn Tri Phương, Điện Biên Phủ và Tôn Thất Đàm.

Trong lúc các báo ở Việt Nam cắt lại khung hình để lấy cận cảnh ông Chính và ông Rutte đạp xe, hình ảnh hai người đứng đầu chính phủ cùng đạp xe dàn hàng ngang gây tranh luận trên Facebook, thì một số ý kiến đặt câu hỏi: Liệu hành vi vi phạm Luật Giao Thông của ông Phạm Minh Chính có bị công an khép tội “gây rối trật tự công cộng,” giống trường hợp người mẫu Ngọc Trinh hay không?

Xét về mức độ nổi tiếng và có ảnh hưởng, chắc hẳn Thủ Tướng Chính còn xếp trên cô Ngọc Trinh, người vừa bị bắt tạm giam vì đăng trên TikTok video clip “biểu diễn” cảnh nằm, quỳ trên xe mô tô.

Tuy vậy, cũng có ý kiến bao biện cho ông Chính giống trường hợp anh em diễn viên xiếc Quốc Cơ, Quốc Nghiệp rằng vụ đạp xe dàn hàng ngang của ông Chính “được thực hiện bởi các chính trị gia chuyên nghiệp và thực hiện trong khu vực được kiểm soát.”

Theo giới quan sát, Bộ Ngoại Giao Việt Nam gần đây có nhiều “chiêu trò” để dàn dựng hình ảnh “gần gũi với người dân” mỗi khi lãnh đạo tiếp khách ngoại quốc tại Hà Nội.

Hồi trung tuần Tháng Bảy, theo báo Người Lao Động, trong chuyến thăm Việt Nam của ông Anwar Ibrahim, thủ tướng Malaysia, ông Chính đã mời ông này dạo phố sách gần hồ Gươm, quận Hoàn Kiếm.

Tại đây, ông Chính tặng ông Ibrahim một cuốn sách viết bằng tiếng Việt của ông Nguyễn Phú Trọng, tổng bí thư. (N.H.K) [qd]

Bờ biển ở Quảng Ngãi bị rác thải ‘nuốt chửng’ sau mưa lũ

 QUẢNG NGÃI, Việt Nam (NV) – Nhiều ngày qua, hàng chục tấn rác thải tấp vào bờ biển ở xã Tịnh Kỳ, thành phố Quảng Ngãi, tỉnh Quảng Ngãi, gây ô nhiễm môi trường, ảnh hưởng đến đời sống của người dân.

Bãi biển thôn An Vĩnh, xã Tịnh Kỳ, là vùng vịnh (bờ biển lõm) ở cuối sông Kinh, sông Bài Ca gần cửa biển Sa Kỳ, như một vịnh nhỏ và là một trong những bãi biển đẹp của tỉnh Quảng Ngãi. Nơi đây nổi tiếng với nghề cá cơm.

Con thuyền thúng của ngư dân thôn An Vĩnh, xã Tịnh Kỳ, thành phố Quảng Ngãi, tỉnh Quảng Ngãi, lọt thỏm giữa biển rác. (Hình: Phạm Linh/VNExpress)

Thế nhưng, theo ghi nhận của báo VNExpress hôm 2 Tháng Mười Một, sau những đợt mưa lớn vừa qua, nước lũ tấp rác và bèo phủ đen bãi biển khoảng 300 mét, ngay sát khu dân cư. Rác thải dập dềnh theo mép sóng trong dòng nước đục ngầu tấp vào bờ khiến ai thấy cũng phải rùng mình. Song, hàng trăm gia đình nơi đây buộc phải sống chung với rác.

Chị Phạm Thị Phùng, nhà ở cách bờ biển khoảng 5 km, cho biết: “Mùa nắng thì ít rác còn lúc mưa, nhất là sau lũ thì ngập rác.”

Nói với báo Tin Tức, ông Trần Văn Hồng ở thôn An Vĩnh, xã Tịnh Kỳ, cho biết những ngày đầu rác ít, càng về sau càng nhiều. Rác theo nước lũ từ các nhánh sông khu vực lân cận đổ về biển, sau đó sóng lớn và triều cường mạnh đã cuốn theo các lớp rác nằm dưới sông Bài Ca rồi đẩy vào khu vực bờ biển này.

Chưa hết, cùng với nước lũ ngoài biển tấp vào, nước trên bờ cũng chảy ra tạo thành những vũng nước đọng, khiến rác bốc mùi hôi thối.

Ngoài các loại rác thải sinh hoạt còn có phao, xốp từ các tàu thuyền.

Lo ngại rác tấp vào nhà, người dân xây tường bao sát bờ biển. Bên vách tường bao, rác và bèo chất thành núi. Lượng rác quá nhiều nên bà con không thể thu dọn được, chỉ thu gom xác động vật để giảm bớt mùi hôi, ô nhiễm.

Ông Đặng Lự, 75 tuổi, ở thôn An Vĩnh, cho biết thêm địa hình bờ biển khiến nơi đây thành “rốn” của rác thải. Nhiều năm qua, người dân địa phương đã bỏ thói quen vứt rác xuống biển, công ty môi trường thường xuyên tổ chức thu gom, dọn dẹp nhưng tình trạng vẫn như cũ vì rác từ các sông biển và ngoài khơi luôn tấp về đây.

“Chúng tôi đã quen sống với rác,” ông Lự nói.

Sau những đợt mưa lớn vừa qua, nước lũ tấp rác và bèo phủ đen bãi biển. (Hình: Phạm Linh/VNExpress)

Giải thích với báo đài về tình trạng trên, một lãnh đạo xã Tịnh Kỳ cho rằng: “Do ở cuối cửa sông, cửa biển nên rác nên cứ dọn xong thì đâu lại vào đó, nên cơ quan chức năng cần có giải pháp căn cơ hơn.”

Tuy nhiên, phản ảnh với báo VNExpress, độc giả “tuan.nguyenhoang” nhận xét: “Không phải chỉ mỗi ở đây đâu, nhìn chung dân ý thức rất kém. Quảng Ngãi có các bờ biển trải dài, tiềm năng du lịch rất lớn nhưng mà ở Lý Sơn, hoặc các bãi biển rác rất nhiều, cảng Sa Kỳ cũng rác, đường ra các bãi biển cũng rác… đâu đâu cũng rác!” (Tr.N) [qd]

Lập Facebook ‘Bọn Cường Quyền,’ ông cao niên ở Ninh Thuận bị 3.5 năm tù

 NINH THUẬN, Việt Nam (NV) – Ông Lê Thạch Giang ở thành phố Phan Rang-Tháp Chàm, tỉnh Ninh Thuận, vừa bị kết án ba năm rưỡi tù với cáo buộc “lập Facebook bôi nhọ đảng và nhà nước.”

Theo trang tin VTV hôm 1 Tháng Mười Một, ông Giang, 66 tuổi, bị tòa quy kết là chủ trang Facebook “Bọn Cường Quyền” có nhiều bài đăng “vu khống, xúc phạm các cơ quan chức năng thực hiện nhiệm vụ theo quy định của pháp luật.”

Ông Lê Thạch Giang tại phiên tòa. (Hình: VTV)

Hội Đồng Xét Xử cho rằng trang cá nhân của ông Giang “kêu gọi, kích động tâm lý người xem chống đối các chủ trương, đường lối, chính sách pháp luật của đảng và nhà nước.”

Ngoài ra, ông này bị cho là “nhiều lần chia sẻ thông tin, hình ảnh chưa được kiểm chứng, có nội dung bịa đặt, xuyên tạc, xúc phạm đảng, lãnh tụ.”

Cũng với cáo buộc “lợi dụng các quyền tự do dân chủ…” như ông Lê Thạch Giang, Công An Huyện Kỳ Anh, tỉnh Hà Tĩnh, hồi trung tuần tháng trước bắt, khởi tố ông Hoàng Văn Luân, 35 tuổi.

Trang web Công An Tỉnh Hà Tĩnh khép tội ông Luân “lôi kéo hàng trăm người dân ra trung ương [Hà Nội] tụ tập, kích động, xúi giục người dân đến nhà riêng lãnh đạo đảng, nhà nước căng băng rôn, khẩu hiệu kích động chống phá làm mất an ninh, trật tự.”

Ông Hoàng Văn Luân bị cho là người kêu gọi dân oan ở Hà Tĩnh phản đối việc khai triển dự án đường cao tốc Bắc-Nam đoạn qua tỉnh này, cũng như đòi quyền lợi đền bù giải phóng mặt bằng trong dự án cấp nước cho khu kinh tế Vũng Áng.

Công An Tỉnh Hà Tĩnh cho biết thêm, sau khi bị bắt, ông Luân đã “quay xe,” muốn nhắn gửi đến dân oan rằng việc khiếu nại “phải đúng quy trình, quy định của pháp luật, không khiếu nại vượt cấp gây mất an ninh trật tự.”

Ngoài ra, ông Hoàng Văn Luân cũng được trang này dẫn lời cho rằng mọi quyền lợi của dân oan ở Hà Tĩnh “đều sẽ được cấp ủy chính quyền giải quyết thấu đáo.”

Bài đăng gần nhất trên Facebook “Bọn Cường Quyền” trước lúc ông Lê Thạch Giang bị bắt. (Hình: Chụp qua màn hình)

Trước vụ này, theo trang web Bộ Công An hồi đầu Tháng Tám, hai bà Hoàng Thị Sơn và Thái Thị Bé bị Tòa Án Huyện Hương Khê ở Hà Tĩnh phạt mỗi người 15 tháng tù giam cũng với cáo buộc “lợi dụng các quyền tự do dân chủ…”

Hai bà Sơn và Bé bị quy chụp là người đứng sau các vụ việc phức tạp về an ninh, trật tự trong giải quyết khiếu nại, tố cáo tại tỉnh Hà Tĩnh. (N.H.K) [qd]

https://www.nguoi-viet.com/viet-nam/lap-facebook-bon-cuong-quyen-ong-cao-nien-o-ninh-thuan-bi-3-5-nam-tu/

Dân Trung Quốc đại lục thích di cư tới Hong Kong vì ‘tự do hơn’

 AP-02/11/2023

Cảnh sát canh gác nơi thường được tổ chức thắp nến cầu nguyện tại Hong Kong cho nạn nhân vụ đàn áp tại Quảng trường Thiên An Môn ở Bắc Kinh năm 1989 (ảnh chụp ngày 4/6/2023).

Cuộc di cư của hàng chục nghìn người có nghề nghiệp chuyên môn ra khỏi Hong Kong bởi chiến dịch đàn áp các quyền tự do dân sự đang được bù đắp bởi những người mới đến: cư dân Trung Quốc đại lục thích chuyển tới sinh sống tại thuộc địa cũ của Anh.

Trung tâm tài chính châu Á đã thu hút hàng chục nghìn đơn xin thị thực từ Trung Quốc đại lục theo Chương trình Top Talent Pass, một chương trình được triển khai vào cuối năm 2022 nhằm thu hút những người có nghề nghiệp chuyên môn có thu nhập cao và sinh viên tốt nghiệp đại học hàng đầu toàn cầu từ khắp nơi trên thế giới, mặc dù cứ 10 người thì có 9 người được cấp visa đến từ Trung Quốc.

Đối với người Trung Quốc đại lục, các thuộc tính độc đáo của Hong Kong - chẳng hạn như quyền tự do ngôn luận và truy cập internet rộng rãi hơn, bầu không khí quốc tế, văn hóa làm việc ít áp bức hơn và một xã hội nơi năng lực phần lớn lấn át các mối quan hệ - đã tạo nên sự khác biệt, theo các cuộc phỏng vấn của AP với 20 người Trung Quốc đại lục được cấp visa.

Một số người, như anh Wu, một người có chuyên môn về tài chính ở độ tuổi 20, coi việc chuyển đến Hong Kong sinh sống là một cách để có được tự do và an ninh cao hơn. Anh Wu, người được yêu cầu chỉ nêu họ vì sợ chính phủ trả thù, cho biết anh cảm thấy hoảng sợ khi bị mắc kẹt trong các lệnh phong tỏa khó lường ở Bắc Kinh giữa đại dịch COVID-19.

Anh đã muốn tham gia một cuộc biểu tình chống lại các hạn chế nghiêm ngặt về COVID-19 của Trung Quốc, nhưng thay vào đó anh ấy đã chọn phương án “chạy”, một cách nói uyển chuyển của người Trung Quốc để chỉ việc di cư đã trở nên phổ biến trong thời kỳ đại dịch. Anh ấy chuyển đến Hong Kong vào mùa hè.

“Hiện tại, đây là chiếc thuyền cứu sinh của tôi,” anh nói.

Không gian tự do cho sự bất đồng chính kiến của công chúng đã bị thu hẹp ở Trung Quốc trong những năm gần đây dưới thời lãnh đạo Tập Cận Bình. Mặc dù đã bị xói mòn dưới các cuộc đàn áp sau khi áp dụng luật an ninh quốc gia năm 2020, Hong Kong vẫn có các quyền tự do dân sự kiểu phương Tây phản ánh lịch sử vùng đất này như một thuộc địa cũ. Các nhà lãnh đạo cộng sản Trung Quốc hứa sẽ để khu vực bán tự trị Hong Kong giữ những quyền tự do đó trong 50 năm sau khi khu vực này được trả lại cho Trung Quốc cai trị vào năm 1997.

Anh Wu nói rằng anh chia sẻ với nhiều người dân Hong Kong mong muốn tự do ngôn luận. Anh cũng mừng vì Hong Kong có ít người theo chủ nghĩa dân tộc trung thành so với ở Bắc Kinh, thường được gọi là “những chú bé hồng”. Anh thích khả năng tự do chuyển tiền của mình sang các quốc gia khác và có thể truy cập Internet mà không cần phải sử dụng VPN để vượt qua sự kiểm duyệt phổ biến ở Trung Quốc đại lục.

Kể từ khi chính phủ Hong Kong ban hành luật an ninh quốc gia, cho rằng cần phải khôi phục sự ổn định sau các cuộc biểu tình ủng hộ dân chủ rầm rộ vào năm 2019, nhiều nhà hoạt động hàng đầu của thành phố đã bị truy tố. Hàng chục nhóm xã hội dân sự đã bị giải tán và các cơ quan truyền thông trực ngôn như Apple Daily và Stand News buộc phải đóng cửa.

Những thay đổi chính trị đó, cùng với các biện pháp kiểm soát nghiêm ngặt liên quan đến đại dịch COVID-19 được dỡ bỏ ở Hong Kong nhanh hơn ở đại lục, đã góp phần khiến dân số Hong Kong giảm từ 7,5 triệu vào giữa năm 2019 xuống còn 7,3 triệu vào giữa năm 2022. Các công ty và ngân hàng quốc tế cũng đang chuyển đi nơi khác.

Không rõ có bao nhiêu người Hong Kong đã rời đi vĩnh viễn và bao nhiêu người ra đi chủ yếu là do bầu không khí chính trị. Nhưng hơn 123.800 người đã chuyển đến Anh và hàng ngàn người khác đã có được quyền thường trú tại Canada theo các chính sách đặc biệt dành cho người đến từ Hong Kong sau khi luật an ninh có hiệu lực.

Chương trình thu hút nhân tài Top Talent Pass nhằm giúp ngăn chặn tình trạng chảy máu chất xám: Theo bộ di trú, khoảng 37.000 đơn đăng ký từ Trung Quốc đại lục đã được phê duyệt. Không rõ có bao nhiêu người đã đến Hong Kong, nơi có khoảng 135.000 người Trung Quốc đại lục đã cư trú ở đó dưới bảy năm tính đến năm 2021, trước khi chương trình được triển khai. Nhiều người khác đã trở thành thường trú nhân sau khi ở lại thành phố hơn bảy năm: gần một phần ba cư dân thành phố sinh ra ở các vùng khác của Trung Quốc và Đài Loan tự trị, mặc dù hầu hết những người này đã chuyển đến Hong Kong từ nhiều năm trước.

Anh Zhang Guanwei, 22 tuổi, mới tốt nghiệp, cho biết anh đã từ chối một số lời mời làm việc ở Trung Quốc đại lục để làm nhà phát triển phần mềm ở Hong Kong, nhằm thoát khỏi văn hóa làm việc “996” khét tiếng của Trung Quốc, trong đó nhân viên thường làm việc từ 9 giờ sáng đến 9 giờ tối, sáu ngày một tuần.

Anh Zhang đã trải qua lối sống tham công tiếc việc tương tự trong thời gian thực tập và anh rất vui vì công việc ở Hong Kong chỉ yêu cầu anh phải làm việc từ 9 giờ sáng đến 6 giờ chiều trong năm ngày một tuần. Điều đó cho phép anh ấy có thời gian rảnh để đi bộ đường dài và giao lưu với bạn bè.

“Nếu công việc trở nên quá bận rộn, tôi cảm thấy việc kiếm tiền thật vô nghĩa”, anh nói.

Hầu hết những người đang ở độ tuổi trung niên được AP phỏng vấn cho biết họ phần lớn được thúc đẩy bởi các cơ hội giáo dục rộng lớn hơn ở Hong Kong dành cho con cái họ.

Bà Monica Wang, một nữ doanh nhân 39 tuổi đã được cấp thị thực, bị thu hút bởi quyền tự do ngôn luận của Hong Kong và hình ảnh thành phố này trong các bộ phim và chương trình truyền hình như một thành phố hiện đại với nhiều lối sống đa dạng. Khao khát lựa chọn nghề nghiệp mới, bà mong được chuyển đến Hong Kong từ thành phố Châu Hải gần đó.

Bà nói: “Tôi muốn nhìn thấy nhiều hơn về thế giới và tôi cũng hy vọng các con tôi có thể làm được điều đó”.

Hầu hết những người được AP phỏng vấn đều tỏ ra không nản lòng trước việc thu hẹp không gian dành cho bất đồng chính kiến và tự do ngôn luận ở Hong Kong, nơi vẫn được hưởng các quyền tự do rộng rãi hơn những gì có thể tìm thấy ở bên kia biên giới ở Trung Quốc đại lục. Bà Wang cho biết bà xem luật an ninh là cách giúp thành phố an toàn hơn.

Ông Simon Lee, một thành viên danh dự tại Viện Kinh doanh Châu Á-Thái Bình Dương của Đại học Trung Quốc Hong Kong, cho biết mặc dù những người mới đến có thể làm giảm tình trạng chảy máu chất xám trong một số lĩnh vực như tài chính, nhưng họ có thể không bù đắp hoàn toàn cho sự mất mát nhân tài ở nhiều lĩnh vực khác nhau. Ông nói, ngành y tế đã mất đi một số chuyên gia “khá có kinh nghiệm” và không thể dễ dàng thay thế bằng những bác sĩ chưa được đào tạo tại địa phương.

Các chuyên gia không chắc chắn làn sóng người Trung Quốc đại lục có thể định hình tương lai của thành phố như thế nào do sự tương tác năng động giữa những người mới đến và người bản địa Hong Kong. Mặc dù không phải tất cả những người mới đến đều có thể nói tiếng Quảng Đông - tiếng mẹ đẻ của nhiều người Hong Kong - một số người trong số họ có thể đảm bảo việc làm nhanh chóng vì tiếng Quan Thoại đã trở thành ngôn ngữ ngày càng phổ biến tại Hong Kong sau cuộc chuyển giao năm 1997.

Hong Kong đã thu hút người di cư từ phần còn lại của Trung Quốc kể từ khi đây còn là một làng chài cách đây nhiều thế kỷ, và trong khi nhiều người tị nạn chạy trốn nội chiến, nghèo đói hoặc chủ nghĩa cộng sản, thì nhiều người khác chỉ đơn giản đến để tìm kiếm những cơ hội tốt hơn những gì họ có thể tìm thấy ở quê nhà.

Những yếu tố như vậy đang diễn ra trong cuộc sống của những người mới đến như anh Wu.

Anh cho biết anh nhận thấy những người bạn địa phương và giới truyền thông Hong Kong đã trở nên thận trọng hơn kể từ khi anh đến. Nếu chính phủ thắt chặt kiểm soát và bầu không khí chính trị trở nên quá ngột ngạt, anh Wu cho biết anh dự định sẽ cố gắng ở lại trong bảy năm cần thiết để có được quyền thường trú. Sau đó, anh ấy nói, “khả năng cao là tôi sẽ rời đi”.

Một nước Việt Nam như thế nào trong hoàn cảnh địa chính trị mới ?

 BBC tiếng Việt-31/10/2023

Trung Quốc muốn một nước Việt Nam như thế nào trong hoàn cảnh địa chính trị mới ?

Chuyến thăm cấp nhà nước của chủ tịch Trung Quốc đến Việt Nam, nếu diễn ra, sẽ mang ý nghĩa gì, nhất là sau chuyến thăm của Tổng thống Mỹ hồi tháng 9 vừa qua.

Chủ tịch nước Việt Nam Võ Văn Thưởng (giữa) vẫy tay khi đến Diễn đàn Hợp tác quốc tế Vành đai và Con đường lần thứ ba tại sân bay Bắc Kinh vào ngày 17/10/2023 ở Bắc Kinh, Trung Quốc

Theo giới quan sát, nếu Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình công du Hà Nội vào khoảng đầu tháng 11 này, đó sẽ là một chuyến đi "trả lễ" cho chuyến thăm Tổng bí thư Nguyễn Phú Trọng đến Bắc Kinh vào năm ngoái.

Trong Tuyên bố chung Việt Nam - Trung Quốc được đưa ra sau đó, Tổng bí thư Trọng cũng đích thân mời Chủ tịch Tập "sớm thăm lại Việt Nam" và ông Tập đã "bày tỏ cảm ơn và vui vẻ nhận lời".

Đồng thời, năm 2023 đánh dấu kỷ niệm 15 năm hai nước Việt Nam và Trung Quốc thiết lập quan hệ đối tác chiến lược toàn diện vào năm 2008, theo ông Vũ Xuân Khang, Nghiên cứu sinh Tiến sĩ ngành An ninh quốc tế tại Đại học Boston (Boston College), nói với BBC hôm 29/10.

Reuters dẫn lời bốn nguồn thạo tin rằng các công tác chuẩn bị cần thiết đang được tiến hành nhằm đưa ra một tuyên bố chung nhân chuyến công du của ông Tập. Hai nguồn tin cho biết các bên đang thảo luận về việc cùng nhau phát triển trong "một cộng đồng có chung vận mệnh", một cụm từ thường được ông Tập sử dụng mà một số người cho rằng gây tranh cãi.

Lần gần nhất Chủ tịch Tập Cận Bình thăm thăm cấp nhà nước Việt Nam là khi dự Hội nghị Cấp cao APEC tại Đà Nẵng hồi năm 2017.

Cộng đồng chung vận mệnh

"Cộng đồng chung vận mệnh" là thuật ngữ được cựu Chủ tịch Trung Quốc Hồ Cẩm Đào sử dụng đầu tiên trong báo cáo chính trị tại Đại hội Đảng toàn quốc lần thứ 17 của ông vào năm 2007, nhằm nói đến vấn đề Đài Loan, ý chỉ rằng hai thực thể chính trị khác nhau có thể có quan hệ tương đối tốt đẹp bất chấp những sự khác biệt.

Lần đầu tiên Tập Cận Bình sử dụng khái niệm này là vào cuối năm 2012, và nó đã tiếp tục định hình cách tiếp cận của Trung Quốc đối với quản trị toàn cầu, đưa ra các đề xuất và biện pháp hỗ trợ tăng trưởng cho tất cả mọi người.

Theo bà Nadege Rolland, nhà nghiên cứu cấp cao về chính trị và an ninh, Cục Nghiên cứu Quốc gia về Châu Á (NBR) của Mỹ, thì chỉ trong hai năm 2013 và 2014, ông Tập đã 60 lần đề cập đến khái niệm này, bao gồm trong các bài phát biểu chính sách đối ngoại lớn – chẳng hạn, khi công bố Con đường tơ lụa trên biển trước quốc hội Indonesia vào ngày 2/10/2013, và một vài tuần sau trước khán giả trong nước, trong Hội nghị công tác ngoại giao với các nước láng giềng.

Cụm từ "cộng đồng chung vận mệnh" theo đó đã phát triển thành ý tưởng rằng một Trung Quốc tích cực hơn trong các vấn đề toàn cầu khi nước này tìm cách hiện thực hóa "giấc mộng Trung Hoa" mà Tập Cận Bình gọi là "giấc mơ Trung Quốc về sự phục hưng vĩ đại của dân tộc".

Tầm nhìn về một "kỷ nguyên mới" của ông Tập biến khái niệm "cộng đồng chung vận mệnh" thành sợi chỉ đỏ xuyên suốt các sáng kiến như Vành đai và Con đường (BRI) hay Con đường tơ lụa, để những dự án này hấp dẫn đến mức không quốc gia nào muốn nằm ngoài cuộc, theo tác giả Daniel Tobin viết trên trang CSIS - Trung tâm Nghiên cứu Chiến lược và Quốc tế.

Tuy nhiên, Việt Nam vẫn chưa tham gia "cộng đồng chung vận mệnh của Trung Quốc" dù Lào, Campuchia, Myanmar và Thái Lan, đã gia nhập trong vòng vài năm qua.

Năm 2012, khi tiếp đón Đại tướng Đỗ Bá Tỵ tại Bắc Kinh với cương vị là Phó Chủ tịch nước, ông Tập đã nói Việt Nam và Trung Quốc có chung vận mệnh.

Nghiên cứu sinh Tiến sĩ Vũ Xuân Khang bình luận với BBC rằng, Trung Quốc đã mong muốn Việt Nam tham gia "cộng đồng chung vận mệnh" trong chuyến thăm của Chủ tịch Tập vào năm 2017 nên sẽ không khó hiểu nếu Trung Quốc đặt lại vấn đề này với Việt Nam trong bối cảnh quan hệ hai nước vẫn phát triển ổn định bất chấp các bất đồng trên biển.

Nhưng ông Khang cho rằng, việc Việt Nam có tham gia "cộng đồng chung vận mệnh" hay các sáng kiến khác của Trung Quốc hay không cũng không quá quan trọng vì "Việt Nam cũng không có nhiều lựa chọn trong quan hệ với Trung Quốc".

Ông Xuân Khang nhắc lại những "nỗ lực thoát Trung" trong quá khứ của Việt Nam trong quá khứ và đã thất bại. Điều này dẫn đến Việt Nam phải bình thường hóa quan hệ với Trung Quốc trên thế yếu vào năm 1991, khi đồng minh Liên Xô đã không còn khả năng hậu thuẫn cho Việt Nam như giai đoạn từ 1978 đến 1988.

Theo phân tích của ông Xuân Khang, Trung Quốc cần một Việt Nam trung lập nằm trong ảnh hưởng của Trung Quốc, nên nếu Việt Nam có thể đảm bảo với Trung Quốc rằng Việt Nam không có ý định chống Trung Quốc, Trung Quốc cũng không cần phải ép Việt Nam.

"Nếu Việt Nam chấp nhận tham gia "cộng đồng chung vận mệnh" hay các sáng kiến khác thì có thể hiểu Hà Nội muốn thể hiện với Trung Quốc là quan hệ hai nước vẫn đang phát triển tốt đẹp và là kết quả của các chuyến thăm cấp cao từ tháng 10 năm ngoái cho đến nay, và cũng nhằm để cân bằng bước nhảy cóc từ đối tác toàn diện lên đối tác chiến lược toàn diện với Mỹ vào tháng 9 năm nay, ông Khang phân tích.

Chuyến thăm sẽ 'là thành công ngoại giao'

Trong bài phân tích về Việt Nam trong quan hệ Trung-Mỹ, tiến sĩ Bích Trần của Trung tâm Nghiên cứu Chiến lược và Quốc tế (CSIS) viết rằng, sau sự sụp đổ của Liên Xô và khối xã hội chủ nghĩa ở Đông Âu, Trung Quốc và Việt Nam nằm trong số năm quốc gia vẫn duy trì độ cộng sản còn lại trên thế giới.

Đối với Việt Nam hay Trung Quốc, sự tồn vong của chế độ đi liền với lợi ích an ninh quốc gia và thời điểm này, Hà Nội coi Bắc Kinh là đồng minh, cùng bảo vệ "chủ nghĩa xã hội".

Việt Nam nâng cấp quan hệ với Trung Quốc lên đối tác chiến lược toàn diện (mức cao nhất) từ năm 2008 nhưng tới năm 2013, Mỹ mới thành đối tác toàn diện (mức thấp nhất) với Hà Nội.

Trước những chuyển động trong quan hệ Việt-Mỹ thì Hà Nội cũng đã khéo léo giữ "tình anh em" với Bắc Kinh.

Đơn cử, tầm cuối tháng 6, khi tàu USS Ronald Reagan của Mỹ ghé thăm Đà Nẵng thì Thủ tướng Phạm Minh Chính đã lên đường sangchuyến thăm chính thức đầu tiên của Thủ tướng Việt Nam tới Trung Quốc sau 7 năm.

Hồi tháng 8 vừa qua, nhà ngoại giao hàng đầu Trung Quốc, ông Vương Nghị, đã trực tiếp kêu gọi Việt Nam chia sẻ hệ tư tưởng với Bắc Kinh khi ông thúc giục Hà Nội chuẩn bị cho một hội nghị thượng đỉnh và chống lại 'sự can thiệp' của các thế lực bên ngoài, theo SCMP.

Trung Quốc đưa tin rằng Việt Nam tái khẳng định 'tầm quan trọng không thể so sánh được và tính chất đặc biệt' của Trung Quốc với Việt Nam, và mối quan hệ giữa hai bên 'luôn luôn là ưu tiên hàng đầu' của Hà Nội.

Trưởng Ban Liên lạc Đối ngoại Trung ương Đảng Cộng sản Trung Quốc Lưu Kiến Siêu đã gặp TBT Đảng Cộng sản Việt Nam Nguyễn Phú Trọng, ngay trước chuyến thăm của Tổng thống Mỹ Joe Biden đến Hà Nội.

Vài ngày sau chuyến thăm của ông Biden, nhận lời mời của Chính phủ Trung Quốc, Thủ tướng Chính tiếp tục đến Nam Ninh, Trung Quốc. Mới đây, trong dịp dự Diễn đàn cấp cao hợp tác quốc tế "Vành đai và Con đường" lần thứ 3, Chủ tịch nước Võ Văn Thưởng đã hội kiến Tổng bí thư Tập Cận Bình.

Theo đánh giá của nghiên cứu sinh tiến sĩ Vũ Xuân Khang, tiếp tới đây, nếu Chủ tịch Trung Quốc có sang thăm Việt Nam thì "là một thành công lớn của ngoại giao Việt Nam khi Hà Nội đã giữ cho mối quan hệ Việt-Trung ổn định trước và sau khi có bước nâng cấp nhảy vọt với Mỹ".

Ông Vũ Xuân Khang cho rằng, cả ba chuyến viếng thăm nêu trên đều thể hiện một thông điệp là Việt Nam mong muốn hai nước Việt- Trung có thể duy trì quan hệ ngoại giao nồng ấm và Việt Nam không có ý định ngả theo Mỹ để chống Trung Quốc.

Điều này cũng nhất quán với chính sách quốc phòng Bốn không trong Sách trắng Quốc phòng 2019 của Việt Nam : không tham gia liên minh quân sự ; không cho bất cứ nước nào đặt căn cứ quân sự ở Việt Nam ; không dựa vào nước này để chống nước kia ; không sử dụng vũ lực hoặc đe dọa sử dụng vũ lực trong quan hệ quốc tế.

Việt Nam theo đuổi chính sách ngoại giao đa phương và theo nhận xét của ông Vũ Xuân Khang, về bản chất, đây chính sách của một nước nhỏ nằm sát sườn một Trung Quốc ngày càng quyết đoán :

"Ngoại giao đa phương giúp Việt Nam thể hiện với Trung Quốc là Việt Nam trung lập và không chống Trung Quốc, nhất là sau khi các nỗ lực "ngả về một phía" Liên Xô của Việt Nam vào giai đoạn 1978-1991 thất bại hoàn toàn do Trung Quốc trả đũa về quân sự và kinh tế".

Trong giai đoạn hiện nay, theo ông Xuân Khang, để Việt Nam có thể thành công duy trì chính sách ngoại giao đa phương cần có sự đồng thuận từ phía Trung Quốc do "Việt Nam không muốn Trung Quốc hiểu lầm là Việt Nam đang liên kết với một nước khác để chống Trung Quốc".

Vì vậy, việc Chủ tịch Tập đến Hà Nội sau tổng thống Mỹ Joe Biden sẽ giúp Việt Nam tiếp tục duy trì chính sách này vì Trung Quốc xác nhận tôn trọng ngoại giao đa phương của Việt Nam.

Đại tướng Phan Văn Giang, Bộ trưởng Bộ Quốc phòng Việt Nam đang dự Diễn đàn Hương Sơn Bắc Kinh lần thứ 10 với mong muốn thúc đẩy hợp tác nghiên cứu khoa học quân sự Việt Nam-Trung Quốc. Trước đó vào tháng 6, Trung Quốc nói sẵn sàng hợp tác với Việt Nam để tăng cường hợp tác cấp cao giữa quân đội hai nước.

Một số nhà quan sát cho rằng, trong bối cảnh sự phân cực ngày càng gay gắt của hệ thống quốc tế và tốc độ tăng trưởng kinh tế toàn cầu đang chậm lại, điều quan trọng là Việt Nam điều chỉnh chính sách đối ngoại của mình để chắc chắn từng động thái có thể giữ được thái độ trung lập nhất.

Nguồn : BBC, 31/10/2023