Làm sao để nhà ở xã hội đến được tay người nghèo?

 Theo RFA

Ảnh minh họa một dự án xây dang dở-AFP

Tình trạng nhà ở xã hội “lọt” vào tay “người giàu” (nghĩa là người có thu nhập cao) đã xảy ra từ nhiều năm qua dù nhiều đề xuất đã được đưa ra nhằm “lấy lại” các suất mua nhà ở xã hội cho đúng đối tượng được thụ hưởng là “người nghèo” (người có thu nhập thấp).

Giành giật suất mua

Theo ông Lê Hoàng Châu, Chủ tịch Hiệp hội Bất động sản TP.HCM, dù luật đã quy định khá rõ điều kiện cũng như đối tượng nào có thể mua, thuê mua, thuê nhà ở xã hội, nhưng thực tế, phần lớn nhà ở xã hội lại rơi vào tay người giàu do quy định của pháp luật có nhiều khe hở.

Một người mua bán bất động sản, không muốn nêu tên, nói với RFA sáng ngày 1 tháng 5:

“Trong bối cảnh của Việt Nam hiện hay cũng như từ vài chục năm qua, người nghèo rất khó tiếp cận những căn nhà dành cho họ, gọi là nhà ở xã hội. Theo tôi, nó có những lý do khiến nhà ở xã hội rơi vào tay người giàu. Thứ nhất là do cách quản lý của chính quyền. Họ quản lý theo kiểu ban phát thời bao cấp. Họ toa rập (cấu kết-pv) với người giàu để những người này có tên trong danh sách người nghèo. Thứ hai, không có chính sách trả góp cho người nghèo. Điều này không thể thực hiện được vì đồng tiền Việt Nam mất giá kinh khủng khiến các chủ đầu tư và các ngân hàng không dám cho vay.”

Bà Thi, từng làm tổ trưởng dân phố ở quận 3 phân tích với RFA nguyên nhân khiến nhà ở xã hội không đến tay người nghèo:

“Chính phủ cấp quỹ cho những người nghèo không có nhà ở, những người thu nhập thấp, những người bị giải tỏa nhà. Những người này sẽ nộp đơn để được xét duyệt mua theo tiêu chuẩn rất rẻ, có khi được cho không. Ví dụ căn nhà giá 100 triệu thì được mua với giá chỉ năm triệu. Vấn đề là suất đó phải được địa phương, được công an khu vực xác nhận mới được nộp lên chính phủ xem xét. Nhưng khi xuống tới địa phương thì những suất này lọt vào tay người nhà cán bộ từ cấp quận xuống tới cấp tổ dân phố để xét ưu tiên.

Do đó người thật sự nghèo sẽ mất cơ hội. Một khi thủ trưởng đã ký duyệt thì ở dưới có biết cũng chẳng làm gì được. Nó cũng tương tự như cứu trợ vậy. Địa phương nó vẫn ưu tiên cho người thân của nó trước dù chưa chắc họ đói khổ. Đó là nỗi bức xúc của người nghèo”.

Có ý kiến cho rằng, hiện nay có quá nhiều cơ quan chi phối việc xét duyệt, lập danh sách, bán nhà ở xã hội, khiến thủ tục rườm rà, thời gian hợp thức hóa các thủ tục kéo dài. Cũng có trường hợp dự án đang xây phải ngưng, đến khi xây xong thì giá nhà tăng cao không phù hợp cho người nghèo nữa, dẫn đến xét duyệt không đúng đối tượng. Ngoài ra, còn một lý do nữa khiến người nghèo không thể sở hữu nhà ở xã hội vì giá nhà, giá đất quá cao so với thu nhập của người nghèo.

Ví dụ căn nhà giá 100 triệu thì được mua với giá chỉ năm triệu. Vấn đề là suất đó phải được địa phương, được công an khu vực xác nhận mới được nộp lên chính phủ xem xét. Nhưng khi xuống tới địa phương thì những suất này lọt vào tay người nhà cán bộ từ cấp quận xuống tới cấp tổ dân phố để xét ưu tiên.- Bà Thi

Theo báo cáo từ Hội Môi giới bất động sản Việt Nam, cả nước có khoảng 500 dự án nhà ở xã hội đã được triển khai. Trong đó, 71 dự án đã hoàn thành với quy mô gần 38.000 căn, đạt 8,9% kế hoạch giai đoạn 2021 - 2025.

Giải pháp

Về vấn đề này, thạc sĩ Ngô Gia Hoàng được truyền thông nhà nước dẫn lời cho rằng, “việc đầu tư xây dựng nhà ở xã hội dường như chỉ là một giải pháp tình thế để các doanh nghiệp tư nhân giải quyết tình trạng tồn kho hoặc để được tiếp cận các chính sách ưu đãi về tài chính nhằm duy trì hoạt động trong bối cảnh ảm đạm của thị trường bất động sản. Mặt khác, do chỉ chú trọng đến mục tiêu lợi nhuận nên các doanh nghiệp sẽ không quan tâm đến việc nhà ở xã hội đã xây dựng có được phân phối đúng đối tượng hay không, từ đó dẫn đến việc trục lợi chính sách và nhà ở xã hội rơi vào tay người giàu”

Để tránh tình trạng nhà ở xã hội rơi vào tay người giàu như lâu nay, TP.HCM mới đây ban hành quy chế phối hợp giữa các cơ quan chức năng trong việc cung cấp, bán nhà ở xã hội cho đúng đối tượng.

Một người từng kinh doanh bất động sản, yêu cầu ẩn danh, nêu giải pháp:

“Do Luật đất đai đã quy định “Đất đai thuộc sở hữu toàn dân do Nhà nước đại diện chủ sở hữu và thống nhất quản lý”, nên theo tôi, đây là căn cứ quan trọng nhất để nhà nước mạnh dạn quốc hữu hóa toàn bộ những dự án bỏ hoang, những dự án dang dở từ hàng chục năm qua. Nhà nước sẽ trưng mua với cái giá lấy lệ rồi sau đó phân phối cho những người thật sự nghèo bằng cách hóa giá cho họ.

Nếu thực hiện đồng loạt trên toàn quốc thì ngoài cái lợi là người nghèo thật sự sẽ có nhà, còn một cái lợi nữa là nhà nước sẽ kéo giảm giá nhà, giá đất xuống. Hiện nay giá nhà, giá đất đang cao một cách bất hợp lý so với thu nhập của tuyệt đại đa số người nghèo”.

Do Luật đất đai đã quy định “Đất đai thuộc sở hữu toàn dân do Nhà nước đại diện chủ sở hữu và thống nhất quản lý”, nên theo tôi, đây là căn cứ quan trọng nhất để nhà nước mạnh dạn quốc hữu hóa toàn bộ những dự án bỏ hoang, những dự án dang dở từ hàng chục năm qua. Nhà nước sẽ trưng mua với cái giá lấy lệ rồi sau đó phân phối cho những người thật sự nghèo bằng cách hóa giá cho họ. - Một người kinh doanh bất động sản

Luật sư Đặng Đình Mạnh cho rằng, trước nay, nhu cầu về nhà ở đối với người dân trong nước rất cao, nhưng họ không thể nào sở hữu được vì giá bán bất động sản trong nước đã bị các tập đoàn kinh doanh bất động sản với mục đích thu lợi tối đa đã thổi giá cao đến mức vô lý, cao hơn cả các quốc gia có nền kinh tế phát triển khiến cho người dân trong nước không thể nào mua được nhà để ở, ổn định cuộc sống. Ông nêu giải pháp:

“Giải pháp không chỉ ngoài quy luật cung cầu của nền kinh tế thị trường, mà chính quyền cũng có thể tác động bằng chính sách, như buộc các nhà đầu tư xây dựng, kinh doanh bất động sản phải dành một tỷ lệ nhất định cho nhà ở xã hội, dành cho người dân có thu nhập thấp, hoặc thay thế bằng tiền đóng góp để các công ty công ích thuộc chính quyền xây dựng nhà ở, cho thuê hay bán cho người dân có nhu cầu.

Tuy nhiên, với việc chính quyền cho tu chính Luật Đất Đai mới vào tháng 01/2024 theo sự lũng đoạn chính sách của các tập đoàn xây dựng bất động sản, nhắm đến năm triệu người Việt định cư ở nước ngoài để giải quyết nguồn bất động sản đang bị ứ đọng trong nước. Do đó, tôi e rằng nhu cầu về nhà ở của người dân có thu nhập thấp vẫn bị đặt ngoài lề chính sách”.  

Cũng theo LS. Mạnh, vài năm trở lại đây, khi nền kinh tế yếu kém khiến cho sức mua giảm dần, thị trường bất động sản theo đó cũng bị đóng băng chính là cơ hội để nền kinh tế thị trường tự điều chỉnh giá nhà phù hợp để người dân trong nước có cơ hội mua được nhà ở với giá cả hợp lý.

Đại gia Hà Nội ‘bỏ chạy’ sau khi trúng thầu ‘triệu đô’ thuê nhà hàng ở Đà Lạt

 LÂM ĐỒNG, Việt Nam (NV) – Nhà chức trách xác nhận ông Đoàn Hải Hà ở Hà Nội, đã rút lui ngay lúc sắp đến hạn nộp khoản 151 tỷ đồng ($6.2 triệu) trúng đấu giá thuê nhà hàng Thủy Tạ ở thành phố Đà Lạt trong mười năm.

Nhà hàng Thủy Tạ được coi là có vị trí đắc địa do nằm trên mặt hồ Xuân Hương ở ngay trung tâm thành phố Đà Lạt.

Nhà hàng Thủy Tạ nằm trên mặt hồ Xuân Hương ở thành phố Đà Lạt, tỉnh Lâm Đồng. (Hình: Thanh Niên)

Theo báo Thanh Niên hôm 23 Tháng Mười Một, lý do được công bố là ông Hà yêu cầu đổi tên nhà hàng Thủy Tạ bị nhưng Ủy Ban Nhân Dân thành phố Đà Lạt khước từ.

Như vậy, ông Hà chấp nhận mất cọc 600 triệu đồng ($24,793).

Không có nhiều chi tiết về nhân thân cũng như hình ảnh của ông Hà, ngoài mô tả ông này cư trú tại một chung cư ở quận Bắc Từ Liêm, Hà Nội.

Nửa tháng trước, vụ đấu giá thuê nhà hàng Thủy Tạ gây tranh cãi trên mạng xã hội.

Nhiều ý kiến suy đoán rằng đây là vụ rửa tiền của “đại gia” Hà Nội vì theo giới kinh doanh ở Đà Lạt, người trúng đấu giá không thể nào có lời khi phải trả đến 15.1 tỷ đồng ($623,966) cho tiền thuê nhà hàng này mỗi năm, trong lúc bị nhà chức trách giới hạn không được thay đổi công năng, hiện trạng khu đất cũng như loại hình kinh doanh.

Vụ đấu giá càng gây bàn tán trong bối cảnh hàng loạt khách sạn, nhà hàng, homestay ở Đà Lạt đang phải bán tháo hoặc sang nhượng, do lượng du khách sụt giảm thê thảm.

Bên dưới bản tin của báo VNExpress, độc giả “Trần Phong Phú” bình luận: “Với một thành phố nhỏ như Đà Lạt, một nhà hàng kiếm được hơn 3 tỷ đồng ($123,966) mỗi tháng tiền lãi để đủ trả lãi vay và tiền thuê là không hề dễ dàng. Bỏ của chạy lấy người như vậy là sớm!”

Trước vụ này, thành phố Đà Lạt từng ghi nhận tiền lệ về vụ rút lui sau khi thắng đấu giá một số dịch vụ với giá triệu đô la.

Báo Tuổi Trẻ hồi giữa Tháng Hai cho hay, bà Đinh Thị Bích Thảo chấp nhận bỏ cọc sau khi trúng thầu 28 tỷ đồng ($1.1 triệu) để giành quyền kinh doanh 11 bãi giữ xe tại Đà Lạt trong năm năm.

Lối vào nhà hàng Thủy Tạ. (Hình: Thanh Niên)

Theo bản tin, bà Thảo đề nghị hủy kết quả đấu giá vì sau khi tính toán lại bà này “nhận ra tổng doanh thu không đủ trả tiền thuê mặt bằng và các chi phí khác.”

Trong vụ này, bà Thảo bị mất tiền cọc 59 triệu đồng ($2,438). (N.H.K) [kn]

Đan Mạch dừng dự án điện gió $30 tỷ ở Việt Nam do chính sách mập mờ

 HÀ NỘI, Việt Nam (NV) – Do chính sách chủ chốt liên quan đến khai triển và mua điện từ dự án không rõ ràng, Việt Nam để vuột mất dự án điện tái tạo tỷ đô.

Theo báo Kinh Tế và Môi Trường hôm 21 Tháng Mười Một, Orsted – doanh nghiệp do chính phủ Đan Mạch chiếm cổ phần chi phối và là tập đoàn phát triển điện gió ngoài khơi lớn nhất toàn cầu – quyết định dừng toàn bộ hoạt động phát triển điện gió ngoài khơi tại Việt Nam.

Một dự án điện gió ngoài khơi của Orsted. (Hình: Kinh Tế và Môi Trường)

Đặc biệt, Orsted quyết tâm bỏ “cuộc chơi” ngay trước khi “Quy hoạch điện 8” được phê duyệt, bất chấp mất rất nhiều thời gian, chi phí cơ hội mà tập đoàn này đã bỏ ra từ năm 2020 tới nay.

Orsted đã từng nhắm đến Việt Nam như một “đại bản doanh” mới và thể hiện rõ tham vọng chiếm lĩnh “sân chơi” điện gió ngoài khơi tại đây bằng việc ký “Biên bản ghi nhớ” về hợp tác chiến lược trong lĩnh điện gió ngoài khơi với tập đoàn T&T hồi Tháng Chín, 2021.

Theo đó, liên danh T&T và Orsted dự kiến sẽ hợp tác phát triển ba dự án tại tỉnh Bình Thuận và Ninh Thuận, với tổng công suất lắp đặt ước đạt gần 10 GW, tổng vốn đầu tư dự kiến khoảng $30 tỷ trong thời gian 20 năm.

Tiếp sau đó, hôm 1 Tháng Mười Một, 2022, liên danh trên đã ký tiếp “Biên bản ghi nhớ” thỏa thuận hợp tác với Trung Tâm Đổi Mới Sáng Tạo Quốc Gia (NIC), trực thuộc Bộ Kế Hoạch Và Đầu Tư, để phát triển điện gió ngoài khơi.

Tuy nhiên, sau hơn một năm khai triển, Orsted đã quyết định dừng toàn bộ hoạt động phát triển điện gió ngoài khơi tại Việt Nam, đồng thời khẳng định “không có kế hoạch nộp lại hồ sơ xin chấp thuận các hoạt động khảo sát đánh giá tài nguyên biển đến Bộ Tài Nguyên Và Môi Trường,” cũng như “sẽ không tiến hành bất kỳ hoạt động phát triển nào cho các dự án điện gió ngoài khơi chung của hai bên.”

Theo tạp chí Nhà Quản Trị, vào đầu năm 2023, đại diện Orsted ra thông điệp rõ ràng về yếu tố quyết định then chốt cho kế hoạch đầu tư của họ đó là chính sách, hướng dẫn từ nhà nước Việt Nam để khuyến khích và thúc đẩy các nhà đầu tư.

“Do cơ chế, chính sách phát triển điện gió ngoài khơi và bán điện của chính phủ Việt Nam vẫn chưa rõ ràng, thống nhất nên Orsted chưa mạnh dạn rót hàng tỷ đô la vào các dự án,” đại diện Orsted nêu.

Theo giới phân tích, việc Orsted rút chân khỏi hoạt động phát triển điện gió ngoài khơi ở Việt Nam “có ảnh hưởng nhất định từ độ trễ của khung chính sách hướng dẫn, phát triển dành cho lĩnh vực này.”

Đồng thời, với việc dẫn ra các thách thức từ thị trường quốc tế như đứt gãy chuỗi cung ứng, tỷ lệ lạm phát tăng cao, chi phí đầu tư tăng trong khi lợi nhuận đã cố định như một phần nguyên nhân giải thích cho hành động của Orsted tại Việt Nam.

Ông Nguyễn Quốc Thập, chủ tịch Hội Dầu Khí Việt Nam, cho biết dự án điện gió ngoài khơi “có tính chất phức tạp,” suất đầu tư lớn lại phải qua nhiều khâu khảo sát xây dựng, nghiên cứu tiền khả thi, xây dựng báo cáo khả thi… mới có thể ra quyết định đầu tư cuối cùng và thu xếp vốn cho dự án.

Liên danh T&T Group-Orsted và Trung Tâm Đổi Mới Sáng Tạo Quốc Gia ký “Biên bản ghi nhớ” thỏa thuận hợp tác hồi Tháng Mười Một, 2022. (Hình: H.A/Kinh Tế và Môi Trường)

“Thế nhưng thực tế là các cơ chế, chính sách phát triển điện gió ngoài khơi của Việt Nam vẫn chưa rõ ràng, các quy định chưa đầy đủ nên nhiều dự án điện gió ngoài khơi gặp không ít vướng mắc ngay từ khâu đầu tiên là khảo sát, thử nghiệm,” ông Thập nhận định.

Tập đoàn Orsted hiện cung cấp năng lượng xanh cho hơn 15 triệu người trên toàn thế giới và dự kiến nâng lên gấp đôi vào năm 2025. Năm 2020, doanh thu của doanh nghiệp này đạt $8.6 tỷ, lợi nhuận $3 tỷ. (Tr.N) [qd]

Dự án Eco Central Park Vinh: Ba người dân nhập viện sau khi công an vào cưỡng chế

 RFA-2023.11.16

Công an và lực lượng thường phục trấn áp người dân Phong Yên sáng ngày 15/11/2023- Ảnh người dân Phong Yên cung cấp

Có ít nhất ba người dân phải nhập viện sau khi công an và lực lượng mặc thường phục trấn áp người dân xóm Phong Yên phản đối việc san lấp mặt bằng cho Dự án Khu đô thị và nhà ở xã hội tại xã Hưng Hòa (còn được gọi là Dự án Eco Central Park Vinh).

Vào sáng ngày 15/11, hàng trăm người dân xóm Phong Yên tràn ra khu vực đầm ao nuôi tôm của họ nhằm ngăn cản chủ đầu tư của dự án, Công ty Cổ phần Tổng Công ty hợp tác kinh tế Việt Lào đưa người và xe thi công vào san lấp mặt bằng.

Một người dân xóm Phong Yên không muốn nêu danh tính vì lý do an ninh, nói với Đài Á Châu Tự Do (RFA) trong sáng 16/11:

“Khi người dân kéo ra để giữ ao đầm thì không biết thế lực nào điều động hàng trăm chiến sĩ công an và cả xã hội đen đến để đàn áp, lôi kéo người dân ra khỏi khu vực thi công.

Có khoảng 200 người dân xóm Phong Yên nhưng phải đối mặt với khoảng 300 công an cùng khoảng 50 thanh niên đội mũ đỏ, nhiều trong số đó có vẻ là sinh viên vì họ nhìn rất trẻ.”

Theo video người dân cung cấp, lực lượng công an trong đó có cả cảnh sát cơ động được trang bị khiên và dùi cui cùng nhiều người mặc thường phục đội mũ bảo hộ màu đỏ xông vào lôi kéo người dân ra khỏi khu vực thi công.

Một người dân địa phương khác cho biết, những người này được điều động đến bằng xe khách, và họ vào công trường lấy mũ đỏ đội lên. Trong khi công an chỉ lôi kéo và xô đẩy thì những người đội mũ đỏ đấm đá người dân.

Hậu quả là có nhiều người bị thương nhẹ và có ba người bị thương nặng phải nhập viện chữa trị ở Bệnh viện Đa khoa thành phố Vinh.

Đa số người bị thương là người già, có người trên 80 tuổi. Trong số những người bị thương cần điều trị ở bệnh viện có ông Trần Văn Phú, đang ở khoa cấp cứu.

Lực lượng công an với sự trợ giúp của những người mặc thường phục buộc tất cả người dân Phong Yên rời khỏi hiện trường và phía chủ đầu tư tiến hành san lấp mặt bằng.

Một người dân cho biết trong ngày 16/11, công an gọi nhiều người dân lên Uỷ ban Nhân dân xã Hưng Hoà để buộc họ phải xoá các bài viết và video clip về cuộc trấn áp ngày hôm qua mà họ đăng tải trên Facebook.

Phóng viên gọi điện cho lãnh đạo của tỉnh Nghệ An, thành phố Vinh, và xã Hưng Hoà để kiểm chứng thông tin mà người dân địa phương cung cấp, nhưng không có ai nghe máy.

Truyền thông của tỉnh Nghệ An và nhà nước không đưa tin về vụ cưỡng chế nói trên.

Bồi thường chưa thoả đáng

Theo một bài viết vào tháng 11/2022 trên báo Dân tộc & Phát triển, Dự án Khu đô thị và nhà ở xã hội tại xã Hưng Hòa được Uỷ ban Nhân dân tỉnh Nghệ An phê duyệt ngày 07/10/2010 với diện tích 156 hecta. Năm 2021, dự án được điều chỉnh có diện tích 155,9 hecta, quy mô dân số khoảng 14.700 người.

Dự án đóng băng cho đến năm 2021, Cổ phần Tổng Công ty hợp tác kinh tế Việt Lào hợp tác với Tập đoàn Ecopark để thực hiện dự án này.

Dự án được kỳ vọng sẽ là khu đô thị sinh thái kết hợp dịch vụ thương mại, nhà ở xã hội được quy hoạch, thiết kế và đầu tư xây dựng đồng bộ về kiến trúc cảnh quan, hạ tầng kỹ thuật, hạ tầng xã hội theo hướng phát triển bền vững.

Hai người dân xóm Phong Yên cho biết nơi thực hiện dự án là cánh đồng Vòng Rây, được chính quyền cấp cho người dân Phong Yên từ năm 1993 theo Nghị định 64/CP của Chính phủ để họ trồng lúa và khoai.

Từ năm 2001, thực hiện chủ trương xuất khẩu thuỷ sản của tỉnh Nghệ An, người dân xã Hưng Hoà, bao gồm cả xóm Phong Yên, được vận động chuyển sang đào ao nuôi tôm phục vụ chế biến xuất khẩu.

Từ đó, người dân tự nuôi tôm hoặc cho người thầu nuôi trồng thuỷ sản kể cả khi dự án bắt đầu thi công vào năm ngoái.

Việc nhiều người dân Phong Yên ngăn cản thi công dự án vì họ chưa nhận được bồi thường cho phần đầm ao bị thu hồi là 170 triệu đồng/sào Trung bộ (500 mét vuông) như người dân ở xóm khác trong xã.

Có một số hộ được nhận bồi thường với mức 42.5 triệu-49 triệu/sào cho chi phí cải tạo ao hồ và dụng cụ máy móc nuôi trồng thuỷ sản.

Một người cho biết lý do 92 hộ dân của Phong Yên chưa nhận được bồi thường đầy đủ là vì “dân bỏ hoang không trồng trọt nên tỉnh thu hồi rồi, nên bây giờ không được đền bù” như lời giải thích của ông Phó Chủ tịch thành phố Vinh Nguyễn Sĩ Diệu trong cuộc họp đối chất với người dân Phong Yên ở Nhà văn hoá của xóm trong ngày 5/11/2023.

Người dân Phong Yên nuôi tôm cho đến cuối năm 2022 và vẫn đóng sản lượng cho Hợp tác xã Hưng Hoà 2, chứ không bỏ hoang đầm. Người này khẳng định chưa có văn bản thu hồi đất nào cho vùng đất này.

Yên Phong có 170 hộ dân, và 92 hộ dân có diện tích ruộng/đầm ở cánh đồng Vòng Rây.

Hà Nội: Dân ngán ngẫm với công trình đầu tư nghìn tỷ hơn 10 năm chưa hoàn thành

 RFA-2023.11.16

Dự án vành đai 2,5 Đầm Hồng- Quốc lộ 1 thuộc phố Định Công, phường Định Công, quận Hoàng Mai, TP Hà Nội-RFA

“Dự án đường 2,5 này không phải gần đây mới làm (mà) làm cách đây hàng chục năm. Dự án này có từ 20 năm nhưng lấn cấn chỗ giải phóng mặt bằng do khâu tổ chức không chuẩn chỉnh.”

Vừa rồi là chia sẻ của một người dân không muốn nêu tên đang sinh sống tại phố Định Công, phường Định Công, quận Hoàng Mai, TP Hà Nội.

Theo thông tin được báo Tuổi trẻ online đăng tải ngày 10/10, Dự án vành đai 2,5 Đầm Hồng- Quốc lộ 1 với độ dài 2,1km với vốn đầu tư hơn 1.300 tỉ đồng được khởi công xây dựng từ 13 năm trước nhưng đến nay vẫn chưa hoàn thành do còn vướng mắc trong khâu giải phóng mặt bằng.

“Quá lớn, dân mình không biết về số tiền, nếu quả thật như thế thì số tiền quá lớn. Vì đường 2,5 khu này đã được giải tỏa, khu này nằm trong đất đô thị đã được quy hoạch ngay từ ban đầu, đất nông nghiệp. Cái này (đường) không phải lớn lắm, mấy cây số nhưng toàn bộ đây là đất đô thị đã được lấy ra làm đường từ lâu.”

Vẫn theo lời người đàn ông (không muốn nêu tên vì lý do an ninh) này, công trình Dự án vành đai 2,5 Đầm Hồng- Quốc lộ 1 mãi vẫn không thể hoàn thành là do một nguyên nhân sâu xa hơn:

“Chính quyền hứa giải tỏa trong đợt này, đợt kia, ít nhất hứa 10 lần nhưng không giải tỏa được.

Tôi cho cái chính là không sòng phẳng, còn gì ẩn khuất, phải nói là góc tối, có điều góc tối đó ai là người nói ra, ai là người tìm ra thì đó là về chuyên môn.”

TS. Nguyễn Xuân Thủy, nguyên Giám đốc Nhà xuất bản Giao thông Vận tải khi trả lời báo Lao động vào đầu tháng 5 năm 2023 cho rằng “Luật Quy hoạch cần phải bổ sung trách nhiệm của người đứng đầu, người làm quy hoạch, bổ sung thời hạn công trình phải hoàn thiện như là một tiêu chí mang tính pháp lý của quy hoạch”.

Việc trì hoãn xây dựng vành đai 2,5 Đầm Hồng- Quốc lộ 1 dài hơn một thập kỷ qua đã gây ra không ít hệ lụy đối với người dân sống gần dự án mà RFA có dịp trò chuyện:

“Vấn đề giao thông, đi lại không thuận lợi, bức xúc nhất. Phản ánh nhiều về chuyện chắn đường, rất nhiều. Lâu ngày không sử dụng hết cứ để dân đi khổ, trên kia còn một đoạn, dưới này cũng thế xong dân người ta đi lại bức xúc. Từ hồi chắn đường thì rác đổ rất nhiều ngoài đường. Trông kìa, suốt từ đây đến kia đi đổ hết ra mà người ta dọn khổ lắm.”

“Ảnh hưởng rất nhiều vấn đề đi lại. Ô nhiễm môi trường rõ ràng vì làm đường thế này bẩn bụi kinh khủng, rác thải người ta vứt ra nhiều, nhất là đoạn trên kia đang làm mới kinh.”

“Làm dở ương này thì rõ ràng ảnh hưởng đến môi trường sống xung quanh những người bị giải tỏa, giao thông tắc ách, bụi bặm, bẩn thỉu, đô thị mới nhưng trông rất nhếch nhác.”

Phóng viên RFA ghi nhận tại thời điểm quay hình vào đầu tháng 11 vừa qua thấy rằng rác thải đã được dọn bớt và lực lượng chức năng cũng đã tháo bớt rào chắn. Tuy nhiên, việc thi công vẫn chưa tiến triển, còn ngổn ngang...

Bên cạnh những ảnh hưởng thấy rõ trước mắt như vừa nêu, việc kéo dài công trình cũng khiến người dân lo ngại chất lượng xây dựng bị tác động:

“Cầu này làm cách đây phải 12 năm là ít, nay sắt rỉ hết cầu qua sông Lừ, đến lúc làm chắc cứ thế mà lắp lên thì chất lượng chỗ nào?”

Dù truyền thông nhà nước nhiều lần lên tiếng phản ảnh tình hình trì trệ kéo dài tại Dự án vành đai 2,5 Đầm Hồng- Quốc lộ 1 nhưng tiến độ xây dựng vẫn ì ạch, chưa có những thay đổi rõ rệt.

Trong khi đó, người dân sống gần khu vực dự án lại không ngừng trông mong tình trạng này sẽ mau được giải quyết, công trình mau hoàn thành:

“Mong muốn của tôi là muốn sớm kết luận việc đường 2,5, kết luận có làm hay không làm, đến bao giờ làm, ai là người chịu trách nhiệm việc này để dân rất bức xúc.”

“Tôi mong muốn con đường này làm nhanh chóng cho dân đi lại đỡ ô nhiễm môi trường.”

Vành đai 2,5 là tuyến giao thông phụ trợ cho tuyến đường Vành đai 2 và Vành đai 3 của Hà Nội, bao gồm ba đoạn: từ khu đô thị mới Dịch Vọng - đường Dương Đình Nghệ (dài 720 m), đoạn Trung Kính - Trần Duy Hưng (dài 580 m) và đoạn Ngụy Như Kon Tum - Đầm Hồng (dài 1.890 m).

Do dư luận phản đối, Quảng Ninh tạm ngưng dự án của Đỗ Gia ven Vịnh Hạ Long

 VOA Tiếng Việt-07/11/2023

Vịnh Hạ Long của Việt Nam đã được UNESCO công nhận là di sản thiên nhiên thế giới

Một dự án xây dựng khu đô thị bị xem là xâm phạm Vịnh Hạ Long, di sản thiên nhiên thế giới, đã bị chính quyền sở tại ra lệnh tạm ngưng để rà soát sau khi bị phát hiện là thi công không đảm bảo quy định.

Hôm 6/11, ông Nguyễn Mạnh Cường, chủ tịch thành phố Cẩm Phả, tỉnh Quảng Ninh, yêu cầu Công ty Đỗ Gia Capital, chủ đầu tư dự án, ngưng thi công để chờ nhà chức trách rà soát, kiểm tra để khắc phục những thiếu sót.

Các cơ quan được yêu cầu kiểm tra dự án là các phòng Tài nguyên và Môi trường, phòng Quản lý đô thị, phòng Văn hóa và Thông tin và Ủy ban phường Quang Hanh thuộc thành phố Cẩm Phả, tờ Tuổi Trẻ cho biết, và đến ngày 10/11 phải có kết quả để báo cáo lên Ủy ban Nhân dân tỉnh Quảng Ninh.

Dự án bao gồm 451 căn biệt thự và nhà ở liền kề cùng với các công trình thương mại dịch vụ, trong đó có khách sạn cao 7 tầng, trong đó có 4 hectare nằm trong vùng đệm Vịnh Hạ Long.

Dự án nằm ngoài đường ven biển, phía sau những dãy núi đá với tổng diện tích gần 32 ha, với phía đông giáp biển, phía tây và phía bắc giáp núi đá vôi, còn phía nam giáp suối Lộ Phong.

Trước đó, Ban quản lý vịnh Hạ Long đã báo cáo lên Sở Tài nguyên-Môi trường, Sở Văn hóa-Thể thao và Ủy ban Thành phố Cẩm Phả về dấu hiệu vi phạm tại dự án đô thị này trong quá trình thi công, trong đó có đổ đất trực tiếp xuống biển mà không có kè quây lại, gây ô nhiễm môi trường nước và ảnh hưởng đến hệ sinh thái.

Trong khi đó, khi phê duyệt báo cáo về tác động môi trường của dự án này, Ủy ban Nhân dân tỉnh Quảng Ninh đã yêu cầu chủ dự án khi thi công không làm làm ảnh hưởng đến diện tích rừng ngập mặn lân cận cũng như khu vực dân cư giáp dự án’ và nghiêm cấm xâm hại hệ thống núi đá vôi trong và ngoài phạm vi dự án.

Với tổng mức đầu tư hơn 1.232 tỉ đồng, dự án được chủ đầu tư cho biết đã được Ủy ban tỉnh Quảng Ninh phê duyệt theo hình thức trúng đấu giá quyền sử dụng đất. Dự kiến, dự án sẽ hoàn thành để đưa vào sử dụng vào đầu năm 2026.

Tờ Tuổi Trẻ dẫn lời một lãnh đạo Cẩm Phả không nêu tên cho biết dự án này đã được lãnh đạo tỉnh tham vấn ý kiến các cơ quan liên quan trước khi phê duyệt, trong khi công ty Đỗ Gia nói việc diện tích gần 4 ha của dự án lấn vào Vịnh Hạ Long ‘đã được chính quyền phê duyệt’.

Tham nhũng đất đai là một trong những hình thức tham nhũng phổ biến nhất ở Việt Nam, theo đánh giá của Bộ Tài nguyên và Môi trường, được công bố năm 2011 và điều này được các cơ quan khác nhau, bao gồm cả Thanh tra Chính phủ khẳng định lại trong những năm gần đây.

Đó là tình trạng giới chức các địa phương giao đất công cho tư nhân thực hiện các dự án không đúng quy định để trục lợi. Chủ tịch nước Võ Văn Thưởng từng thừa nhận khi tiếp xúc cử tri ở Đà Nẵng hồi cuối tháng 4 rằng ‘tham nhũng, tiêu cực trong chính sách đất đai thời gian qua diễn ra nhiều’.

Nhiều quan chức, trong đó có cả bí thư tỉnh ủy, chủ tịch ở các tỉnh, thành như Thành phố Hồ Chí Minh, Đồng Nai, Bình Dương, Thanh Hóa… đã bị kỷ luật, truy tố vì các vi phạm về đất đai trong thời gian qua.

• 
  

Xây tượng đài cũng đội vốn

 Diễm Thi, RFA-2021-01-12

Công trình thành Tượng đài N’Trang Lơng và phong trào đấu tranh giải phóng dân tộc 1912-1936. Photo: canhco.net

Chính quyền tỉnh Đắk Nông vừa duyệt chi thêm gần 90 tỷ đồng để làm sân và đường dẫn lên tượng đài anh hùng N’Trang Lơng. Dự án này kéo dài 8 năm mới hoàn thành giai đoạn 1.

Sáng 25 tháng 7 năm 2012, lãnh đạo trung ương và địa phương tỉnh Đắk Nông đặt đá xây dựng Tượng đài anh hùng N’Trang Lơng và các dân tộc Tây Nguyên. Dự kiến, tượng đài sẽ hoàn thành vào năm 2014 với kinh phí xây dựng khoảng 50-60 tỷ đồng.

Đến năm 2014, chính quyền tỉnh Đắk Nông quyết định điều chỉnh kế hoạch đầu tư, đổi tên công trình thành Tượng đài N’Trang Lơng và phong trào đấu tranh giải phóng dân tộc 1912-1936. Công trình được chia làm hai giai đoạn với kinh phí 146 tỷ đồng, dự kiến hoàn thành trong năm 2018.

Giai đoạn đầu được khởi công xây dựng vào ngày 19 tháng 5 năm 2015, do Sở Văn hóa, Thể thao & Du lịch làm chủ đầu tư với kinh phí 67 tỷ đồng. Tuy nhiên do chậm tiến độ, tổng vốn của công trình được công bố tăng lên 167 tỷ đồng. Tháng 11 năm 2020, công trình hoàn thành giai đoạn 1, chưa làm khuôn viên và các hạng mục phụ trợ. Xung quanh tượng là đồi đất trống, đường đi lên khu tượng đài cũng là đường đất.

Nếu tính con số kinh phí cho dự án ngay từ ban đầu là 50-60 tỷ đồng thì dự án đã đội vốn lên hơn 100 tỷ đồng.

Trong điều kiện xây dựng ở Việt Nam thì nó đi đôi với việc thiết kế thay đổi thì nó lại đội vốn. Chẳng hạn trước đây họ chỉ định xây một con đường không thôi thì nó khác. Bây giờ có thêm các yêu cầu về trang trí xung quanh con đường đó thì nó lại là vấn đề khác. -Chuyên gia kinh tế Đinh Trọng Thịnh

Chuyên gia kinh tế Đinh Trọng Thịnh nhận định rằng, hầu như các công trình xây dựng kiểu như vậy ở Việt Nam đều bị đội vốn. Ông giải thích:

“Trong điều kiện xây dựng ở Việt Nam thì nó đi đôi với việc thiết kế thay đổi thì nó lại đội vốn. Chẳng hạn trước đây họ chỉ định xây một con đường không thôi thì nó khác. Bây giờ có thêm các yêu cầu về trang trí xung quanh con đường đó thì nó lại là vấn đề khác.

Thật ra chuyện xây dựng các tượng đài hay đường xá du lịch ở Việt Nam thời gian qua cũng có nhiều vấn đề lắm. Ngay cả những cái gọi là công trình mang tính tâm linh, mang tính lịch sử, văn hóa mà kinh phí xã hội hóa, tức dân đóng góp tự nguyện, thì nó cũng đội vốn.

Thứ nhất vì nguyên vật liệu tăng. Thứ hai là nhân công tăng. Thứ ba là trong quá trình xây dựng người ta thấy có những hạng mục không hợp lý nên phải điều chỉnh. Nhìn chung các công trình xây dựng ở Việt Nam thời gian qua đều có chuyện tăng vốn, đội vốn.”   

Trong quá trình triển khai xây dựng từ năm 2015- 2017, dự án được chuyển chủ đầu tư, từ Sở Văn hóa Thể thao và Du lịch tỉnh Đắk Nông sang Ban Quản lý các công trình dân dụng và công nghiệp tỉnh Đắk Nông.

Một lãnh đạo Ban Quản lý các công trình giao thông dân dụng và công nghiệp tỉnh Đắk Nông mới đây cho biết, tỉnh Đắk Nông sẽ tiếp tục làm đường và sân xung quanh công trình với mức chi phí phát sinh thêm khoảng 90 tỷ đồng. Vị này lý giải rằng: giờ dựng tượng đài lên rồi mà không có đường đi lên thì người dân sẽ phản ứng nên bắt buộc phải làm đường. Tổng chiều dài của con đường này dự kiến khoảng 2km với tổng mức đầu tư là khoảng 77 tỷ đồng.

Bức phù điêu khắc họa hình ảnh săn voi là nét đặc trưng của đồng bào các dân tộc Tây Nguyên thời xưa.

Là chủ một doanh nghiệp nhỏ ở Đắk Mil, một thị xã thuộc tỉnh Đắk Nông, ông Trần Trọng Nhân nếu ý kiến của mình với RFA vào tối 12 tháng 1:

“Là người dân thì tôi thấy chuyện đó hết sức lãng phí và không thiết thực. Đời sống người dân rất khó khăn trong thời buổi bị ảnh hưởng do dịch bệnh như thế này. Người dân không thể lên ngắm tượng đài thay cho cơm, áo, gạo, tiền được. Người ta không thể ngắm tượng đài mà cảm thấy ấm no được.

Theo tôi, đây chẳng qua là cơ hội làm dự án để bòn rút tiền nhà nước. Một hình thức tham nhũng hợp pháp. Người dân họ nhìn thấy, họ biết hết nhưng họ không làm gì được. Họ phải chấp nhận vậy thôi.

Theo tôi thì hiện tại không nên làm vì làm cũng chẳng ai lên để ngắm. Số tiền này đem hỗ trợ cho người dân tộc thiểu số. Họ nghèo đói, không có cái ăn. Những vùng dân tộc thiểu số ở Đắk Nông này nhà nước biết rất rõ là họ đói lắm. Số tiền này cứu trợ cho dân sẽ tốt hơn xây đường lên ngắm tượng đài. Tượng đài lỡ xây rồi thì thôi, còn đường đi lên thì khi nào có tiền dư dả hãy xây. Cái đói, cái khổ, cái bệnh tật là chuyện cần thiết hơn hết.”   

Ngoài bức tượng chính về hình ảnh người anh hùng N’Trang Lơng đeo nỏ và cầm dao, phần phù điêu đã phác họa hình ảnh đồng bào các dân tộc Tây Nguyên đấu tranh với kẻ thù xâm lược và đời sống hàng ngày của người dân. Tượng đài N’Trang Lơng và phong trào đấu tranh giải phóng dân tộc 1912-1936 được cho là công trình tượng đài có giá trị lớn nhất tỉnh Đắk Nông.

Trong khi đó, theo con số thống kê từ cổng thông tin Chính phủ tỉnh Đắk Nông, năm 2015, tổng số thu ngân sách nhà nước của tỉnh Đắk Nông chỉ hơn 1.500 tỷ đồng. Đến năm 2019, tổng số thu ngân sách nhà nước của tỉnh này tăng lên hơn 2.600 tỷ đồng, vẫn trong nhóm 10 tỉnh có số thu ngân sách thấp nhất cả nước.

Tháng 4 năm 2020, Thủ tướng Chính phủ Nguyễn Xuân Phúc đã ký Quyết định 514/QĐ-TTg về việc xuất cấp gạo từ nguồn dự trữ quốc gia hỗ trợ tỉnh Đắk Nông và Đắk Lắk để cứu đói cho Nhân dân trong thời gian giáp hạt đầu năm 2020. Theo đó, tỉnh Đắk Nông được hỗ trợ 326,340 tấn gạo.

Theo tôi, đây chẳng qua là cơ hội làm dự án để bòn rút tiền nhà nước. Một hình thức tham nhũng hợp pháp. Người dân họ nhìn thấy, họ biết hết nhưng họ không làm gì được. - Người dân

Tuy nghèo, thu ngân sách ‘đội sổ’ nhưng lãnh đạo tỉnh này vẫn quyết định chi cả trăm tỷ đồng cho việc xây dựng tượng đài. Nguyên Bộ trưởng Thương Mại Lê Văn Triết nói với RFA trước khi công trình hoàn thành giai đoạn 1:

“Tôi thấy nó không phù hợp trên nhiều phương diện, chứ không phải chỉ tiền nong. Riêng tiền nong thì Việt Nam cũng đang khó khăn chứ cũng không dồi dào gì. Nào là nhu cầu chống dịch, nhu cầu sản xuất, đặc biệt là nhu cầu cuộc sống nhân dân còn khó khăn mà phần lớn nhân dân là thợ thuyền, lao động, công nhân...

Nếu bình thường có tiền, có vốn thì còn nói, nhưng tượng đài ở Việt Nam cũng lắm rồi, cũng không có nhu cầu, người dân cũng không có nhu cầu. Nhưng những người muốn xây là họ muốn lấy le, tôi có tượng này tượng nọ để xưng hô với các địa phương khác, nhất là những người muốn có thế để nhảy vào cuộc, tham gia vào đại hội các cấp, đại hội toàn quốc... họ bất chấp tiền nong đó, họ cố bòn rút để làm chứ đâu phải họ tự bỏ tiền ra làm.”

Ở một khía cạnh khác, Tiến sĩ Đinh Trọng Thịnh cho rằng, nếu việc xây dựng đó nằm trong một tổng thể về lịch sử, văn hóa, đồng thời phát triển truyền thống, bản sắc bản địa vùng đó, hoặc để phát triển kinh tế du lịch thì nên làm. Bởi vì đầu tư thì sau này khai thác sẽ đem lại lợi nhuận. Nếu chỉ nghĩ ‘bóc ngắn cắn dài’ thì không được. Phải có cái tầm nhìn nó xa hơn thì mới khuấy động được một nền kinh tế phát triển.

Hồi tháng 9 năm 2020, Tổng Công ty Điện lực miền Trung đã tổ chức trao tặng 6 căn nhà tình nghĩa cho 6 hộ gia đình có hoàn cảnh khó khăn trên địa bàn tỉnh Đắk Nông. Tổng kinh phí xây dựng mỗi căn nhà là 50 triệu đồng, trích từ quỹ phúc lợi của Công ty.

Như vậy, công trình tượng đài 167 tỷ đồng có giá trị tương đương với hơn 3.300 căn nhà để trợ giúp cho người nghèo trong tỉnh.

CSVN chi thêm gần $3.9 triệu làm tượng đài lớn nhất tỉnh Đắk Nông

 ĐẮK NÔNG, Việt Nam (NV) – Sau khi bất chấp dư luận xây hoàn thành tượng đài N’Trang Lơng ở thành phố Gia Nghĩa, Ủy Ban Nhân Dân tỉnh Đắk Nông lại tiếp tục chi thêm hàng triệu đô để làm đường và sân xung quanh công trình.

Báo Dân Trí ngày 11 Tháng Giêng, dẫn lời một lãnh đạo Ban Quản Lý Các Công Trình Giao Thông Dân Dụng và Công Nghiệp tỉnh Đắk Nông, chủ đầu tư tượng đài N’Trang Lơng, cho biết Ủy Ban Nhân Dân tỉnh này đã đồng ý chi thêm khoảng 90 tỷ đồng ($3.87 triệu) để làm đường giao thông dẫn lên tượng đài N’Trang Lơng, sau khi vừa hoàn thành giai đoạn 1, trị giá gần 67 tỷ đồng ($2.88 triệu).

Đắk Nông chi thêm tiền để làm đường giao thông dẫn lên tượng đài. (Hình: Dương Phong/Dân Trí)

Trước đó, Sở Xây Dựng tỉnh Đắk Nông đã có quyết định về việc “Phê duyệt thiết kế bản vẽ thi công và dự toán xây dựng hạng mục công trình” và đã chi hơn 9 tỷ đồng ($387,790) để “thực hiện hạng mục hạ tầng kỹ thuật xung quanh tượng đài” bao gồm sân hành lễ, đường xe cơ giới, bãi để xe, nhà vệ sinh…

“Giờ dựng tượng đài lên rồi mà không có đường đi lên thì người dân sẽ phản ứng nên bắt buộc phải làm đường. Tổng chiều dài của con đường này dự kiến khoảng 2 cây số, với tổng mức đầu tư là khoảng 77 tỷ đồng ($3.31 triệu),” vị lãnh đạo Ban Quản Lý cho hay.

Hồi cuối Tháng Bảy, 2020, dù bị công luận chỉ trích, nhà cầm quyền tỉnh Đắk Nông vẫn tiếp tục ra lệnh đẩy nhanh việc xây dựng tượng đài “N’Trang Lơng và Phong Trào Đấu Tranh Giải Phóng Dân Tộc 1912-1936” tại phường Nghĩa Đức, thành phố Gia Nghĩa, tỉnh Đắk Nông.

N’Trang Lơng được ghi nhận là tù trưởng người dân tộc M’Nông, nổi dậy kháng chiến chống Pháp ở Nam Tây Nguyên (giáp ranh Cambodia) trong 24 năm đầu thế kỷ 20.

Công trình tượng đài “có giá trị lớn nhất tỉnh Đắk Nông” dự kiến có tổng chi phí 167 tỷ đồng ($7.2 triệu), riêng phần tượng và phù điêu được chế tác bằng đá xanh chở từ Thanh Hóa vào, trị giá 47 tỷ đồng (hơn $2 triệu). Khoản tiền trên được ghi nhận là “được huy động từ nguồn đóng góp của người dân, doanh nghiệp trong và ngoài tỉnh Đắk Nông.” Nhưng nay phải chi thêm khoảng 90 tỷ đồng ($3.87 triệu) từ tiền ngân sách để “làm đường” và không biết có còn phát sinh thêm nữa hay không?

Tờ Dân Trí không dám chỉ trích quyết định lãng phí của lãnh đạo tỉnh Đắk Nông mà chỉ viết: “Hiện tỉnh Đắk Nông vẫn là một trong những địa phương khó khăn, với 40 thành phần dân tộc cùng sinh sống.”

Liên quan tượng đài được khởi công từ năm 2015 nêu trên, báo Văn Hóa hồi Tháng Năm, 2020, cho biết: “Công trình tượng đài N’Trang Lơng sau sáu năm khởi công chỉ có phần móng và trụ. Việc đấu thầu có nhiều sai sót. Ngoài ra, việc giám sát, bảo vệ và nghiệm thu các hạng mục cũng không đảm bảo dẫn đến các sai sót về kỹ thuật buộc phải tạm dừng để thanh tra.”

Bà Tôn Thị Ngọc Hạnh (giữa), phó chủ tịch tỉnh Đắk Nông, chỉ đạo xây tượng đài N’Trang Lơng. (Hình: Dân Trí)

Tờ báo của Bộ Văn Hóa, Thể Thao và Du Lịch CSVN cũng bình luận: “Sai thì phải sửa và phải chịu trách nhiệm là lẽ đương nhiên nhưng dư luận vẫn nhận thấy rằng, trong những bất cập về xây dựng biểu tượng, tượng đài ở Đắk Nông có điều gì đó chưa thật sự minh bạch, gây lãng phí không nhỏ tiền của nhà nước. Bài học này không chỉ của riêng tỉnh này.”

Trong khi đó giai đoạn 2021-2025, lãnh đạo tỉnh Đắk Nông “tiếp tục đề ra mục tiêu giảm nghèo bền vững, hạn chế đến mức thấp nhất tỷ lệ hộ tái nghèo và phát sinh nghèo mới, giảm nhanh tỷ lệ hộ nghèo đồng bào dân tộc thiểu số tại chỗ…”

Nhà báo Nguyễn Thiện bày tỏ châm biếm trên trang Facebook cá nhân: “Tôi đề nghị sau khi hoàn thành đường dẫn lên tượng đài và sân xung quanh công trình, Đắk Nông cần chi thêm 100 tỷ đồng ($4.30 triệu) nữa để làm nhà lưu niệm – bảo tàng N’Trang Lơng cho đồng bộ.” (Tr.N)

Nguyễn Xuân Phúc ‘nổ’ Long Thành là phi trường ‘được mong chờ nhất thế giới’

 ĐỒNG NAI, Việt Nam (NV) – Sáng 5 Tháng Giêng, dự và phát biểu tại lễ khởi công dự án thành phần 1 của phi trường Long Thành, Thủ Tướng CSVN Nguyễn Xuân Phúc nổ rằng phi trường này “nằm trong top 16 dự án sân bay được mong chờ nhất thế giới.”

“Đây là dự án với tổng mức đầu tư lớn nhất từ trước đến nay [tại Việt Nam],” báo Zing dẫn lời ông Phúc.

Phi trường Long Thành dự trù đưa vào khai thác trong năm 2025. (Hình: Zing)

Báo Zing đăng lời ông Phúc kèm theo nhận định của “một tổ chức của Úc” không được nêu tên, đã nhận định “sân bay này sẽ đóng góp cho tăng trưởng GDP của Việt Nam từ 3 đến 5%” khi đưa vào khai thác từ năm 2025.

Theo báo VNExpress, chỉ giai đoạn đầu tiên xây dựng phi trường nêu trên đã ngốn $4.6 tỷ từ tiền thuế dân. Dự án xây phi trường Long Thành được ghi nhận có tổng mức đầu tư lên đến $16 tỷ dù chỉ có hai phi đạo.

Còn theo báo Zing, phi trường Long Thành trong giai đoạn đầu chỉ có một phi đạo dài 4,000 mét, rộng 75 mét và hệ thống đường lăn, sân đỗ bảo đảm cho các loại phi cơ hoạt động, đáp ứng công suất 25 triệu lượt hành khách và 1.2 triệu tấn hàng hóa mỗi năm.

Các thông số nêu trên khiến giới quan sát nghi ngờ về chuyện “Long Thành là một trong 16 phi trường được mong chờ nhất thế giới” theo như phát ngôn của người đứng đầu chính phủ CSVN.

Ông Nguyễn Ngọc Chu, nhà quan sát, lên tiếng trên trang cá nhân: “Vị thế và tầm cỡ phát triển của Sài Gòn thì không thể chỉ có một phi trường duy nhất là Tân Sơn Nhất. Cho nên, không ai phản đối xây dựng phi trường thứ hai ở khu vực Sài Gòn. Chỉ là thời điểm, vị trí, diện tích đất, tổng vốn đầu tư, ai xây, xây như thế nào là những vấn đề phải được xem xét kỹ lưỡng.”

Theo ông Chu, việc góp ý chưa xây dựng phi trường Long Thành vào thời điểm hiện tại mà phải mở rộng Tân Sơn Nhất dù “có nhiều luận cứ xác đáng nhưng cuối cùng đã không được tiếp nhận.”

“Trên thực tế thì đất ở khu vực phi trường Long Thành đã được chia bán từ hàng chục năm về trước. Đây là một trong ba nguyên nhân chính bắt buộc phi trường Long Thành phải được xây dựng,” theo Facebook Nguyen Ngoc Chu.

Trước tình thế phi trường Long Thành đã khởi công, vị tiến sĩ toán học nêu một số điều ước: “Xây đúng giá; dẫu có đắt gấp hai, ba lần nhưng thiết bị và vật liệu hiện đại của các nhà sản xuất hàng đầu thế giới, công năng hợp lý, thiết kế khoa học và đẹp, chất lượng công trình đảm bảo; có một bộ máy quản lý giỏi.”

Cũng theo ông Chu, nếu tư nhân là chủ sở hữu Tân Sơn Nhất thì phi trường Long Thành “vĩnh viễn lỗ, không bao giờ có thể hoàn vốn.”

Thủ Tướng CSVN Nguyễn Xuân Phúc (trái) tại lễ khởi công phi trường Long Thành. (Hình: Zing)

Trước đó, hồi Tháng Tư, 2020, “Báo Cáo Đánh Giá Tác Động Của COVID-19 Đến Nền Kinh Tế và Khuyến Nghị Chính Sách Ứng Phó” do trường Đại Học Kinh Tế Quốc Dân gửi đến chính phủ CSVN, nhấn mạnh yêu cầu tạm hoãn các khoản đầu tư công chưa cấp bách, ví dụ như phi trường Long Thành, chuyển các nguồn vốn này sang hỗ trợ doanh nghiệp.

Thời điểm đó, báo Dân Trí dẫn lập luận của các chuyên gia, học giả tại Đại Học Kinh Tế Quốc Dân: “Việc đầu tư phi trường là cần thiết, tuy nhiên trong thời gian này nên chuyển các nguồn vốn này sang hỗ trợ các doanh nghiệp. Sau khi nền kinh tế hồi phục sẽ tiếp tục thực hiện đầu tư.”

Tuy vậy, với việc khởi công phi trường Long Thành, chính phủ CSVN đã phớt lờ tất cả những ý kiến phản biện về dự án hơn chục tỷ đô la này. (N.H.K) [qd]