Tham vọng đất hiếm của Việt Nam: Động lực kinh tế và chiến lược

Theo Cơ quan Khảo sát Địa chất Hoa Kỳ, Việt Nam có trữ lượng đất hiếm lớn thứ hai thế giới sau Trung Quốc, với ước tính khoảng 22 triệu tấn, chiếm khoảng 19% trữ lượng được biết đến của thế giới. Tuy nhiên, bất chấp nhiều nỗ lực nhằm phát triển ngành đất hiếm, bao gồm cả việc hợp tác với các nhà đầu tư Nhật Bản vào đầu những năm 2010, vẫn chưa có nhiều tiến triển và Việt Nam vẫn chưa triển khai thành công ngành đất hiếm của mình.

Nhưng mọi thứ dường như đang thay đổi nhanh chóng. Vào tháng 7, Chính phủ Việt Nam đã công bố quy hoạch tổng thể ngành khoáng sản với mục tiêu khai thác và chế biến hơn 2 triệu tấn quặng đất hiếm vào năm 2030 và sản xuất 60.000 tấn oxit đất hiếm mỗi năm. Ngày 18/10, Viện Hàn lâm Khoa học và Công nghệ Việt Nam và Bộ Khoa học và Công nghệ tổ chức một hội thảo bàn về phát triển ngành đất hiếm. Việt Nam cũng đã lên kế hoạch đấu giá quyền khai thác một số khu vực ở Đông Pao, mỏ đất hiếm lớn nhất cả nước, trước cuối năm nay.

Không giống như các ngành công nghiệp khai thác tài nguyên khác như dầu khí hay than đá, ngành đất hiếm dù có tầm quan trọng chiến lược nhưng vẫn còn tương đối nhỏ. Theo Research Nester, thị trường kim loại đất hiếm toàn cầu năm 2022 trị giá khoảng 10 tỷ USD và được dự đoán sẽ tăng trưởng với tốc độ gộp hàng năm là 8% để đạt tổng doanh thu 20 tỷ USD vào năm 2035. Nếu phát triển thành công ngành đất hiếm để chiếm 10% thị trường toàn cầu vào thời điểm đó, Việt Nam có thể tạo ra doanh thu hàng năm khoảng 2 tỷ USD. Tuy nhiên, lợi nhuận tiềm năng có thể thấp hơn đáng kể nếu tính đến tất cả chi phí sản xuất. Những lợi ích kinh tế tương đối khiêm tốn này, cộng với việc thiếu công nghệ phù hợp và những lo ngại về tác động môi trường, có thể đã trì hoãn những nỗ lực phát triển ngành này trước đây của Việt Nam.

Do đó, những nỗ lực phát triển ngành đất hiếm gần đây của Việt Nam có thể được lý giải tốt hơn bằng những lợi ích chiến lược mà Việt Nam hy vọng đạt được, đặc biệt là tầm quan trọng chiến lược ngày càng tăng của nước này đối với các cường quốc trong bối cảnh cạnh tranh Mỹ-Trung ngày càng khốc liệt.

Trung Quốc hiện chiếm 63% sản lượng khai thác đất hiếm, 85% năng lực chế biến đất hiếm và 92% sản lượng nam châm đất hiếm của thế giới. Các oxit đất hiếm cũng như các hợp kim và nam châm đất hiếm mà Trung Quốc kiểm soát là những thành phần quan trọng trong các ngành công nghiệp thiết yếu như điện tử, xe điện và tua-bin gió. Chúng cũng rất cần thiết cho việc sản xuất các loại vũ khí tiên tiến, bao gồm tên lửa, radar và máy bay tàng hình.

Điều này dẫn đến sự phụ thuộc đầy rủi ro từ phía Mỹ và các đồng minh vào hoạt động xuất khẩu đất hiếm của Trung Quốc. Ví dụ, Washington hiện nhập khoảng 74% lượng đất hiếm từ Trung Quốc. Năm 2010, Trung Quốc bị cáo buộc áp đặt một lệnh cấm xuất khẩu đất hiếm sang Nhật Bản sau một tranh chấp trên biển, làm tăng khả năng Trung Quốc sẽ áp lệnh cấm xuất khẩu tương tự đối với Mỹ. Kể từ tháng 8, Trung Quốc cũng đã hạn chế xuất khẩu germanium và gallium, những thành phần quan trọng của một số sản phẩm công nghệ cao, càng làm tăng thêm lo ngại ở Washington.

Washington và các đồng minh đã tìm cách đa dạng hóa nguồn cung đất hiếm khỏi Trung Quốc. Bên cạnh việc khôi phục các mỏ đất hiếm của mình, họ cũng tăng cường hợp tác với Việt Nam để phát triển nguồn cung thay thế. Trong chuyến thăm Hà Nội của Tổng thống Joe Biden vào tháng 9, hai nước đã ký một Bản ghi nhớ nhằm hỗ trợ Việt Nam định lượng tài nguyên đất hiếm và tiềm năng kinh tế, cũng như thu hút các khoản đầu tư chất lượng cho lĩnh vực này. Tháng trước, Emily Blanchard, Chuyên gia kinh tế trưởng của Bộ Ngoại giao Hoa Kỳ, phát biểu trong chuyến thăm Hà Nội rằng Hoa Kỳ coi Việt Nam là đối tác quan trọng trong việc đảm bảo an ninh khoáng sản và sẵn sàng hỗ trợ Việt Nam chuẩn bị đấu giá các mỏ đất hiếm của mình, cũng như cung cấp hỗ trợ kỹ thuật để giúp Việt Nam phát triển ngành này.

Một số đồng minh của Mỹ cũng bày tỏ quan tâm đến việc hợp tác với Việt Nam để khai thác tiềm năng đất hiếm. Trong chuyến thăm Hà Nội của Tổng thống Hàn Quốc Yoon Suk Yeol hồi tháng 6, hai nước đã ký Bản ghi nhớ thành lập trung tâm chuỗi cung ứng chung về đất hiếm và các khoáng sản như vonfram, nhằm đảm bảo chuỗi cung ứng đáng tin cậy cho các công ty Hàn Quốc. Một số nhà đầu tư Australia, trong đó có Blackstone, cũng đã bày tỏ ý định đấu thầu quyền khai thác tại mỏ Đông Pao.

Nếu Việt Nam có thể phát triển thành công ngành công nghiệp đất hiếm và trở thành nhà cung cấp các sản phẩm đất hiếm đáng tin cậy cho Hoa Kỳ và các đồng minh, điều đó sẽ nâng cao đáng kể vị thế của Hà Nội trong các tính toán chiến lược của Washington và đồng minh. Nó cũng sẽ giúp củng cố mối quan hệ của Hà Nội với các đối tác này, bù đắp cho sự miễn cưỡng của Hà Nội trong việc tham gia vào một số hoạt động hợp tác quốc phòng nhạy cảm. Về lâu dài, phát triển ngành đất hiếm còn có thể mang lại cho Việt Nam những lợi ích kinh tế tiềm năng khác, bao gồm việc hội nhập vào chuỗi cung ứng toàn cầu cho các sản phẩm công nghệ cao, điều cần thiết cho tham vọng trở thành nền kinh tế công nghiệp hóa và thu nhập cao của Việt Nam vào năm 2045.

Tuy nhiên, liệu Việt Nam có thể khởi động ngành đất hiếm như kế hoạch hay không vẫn còn chưa rõ. Thách thức nghiêm trọng nhất đối với Việt Nam hiện nay là thu hút các nhà đầu tư có năng lực và tiếp thu được các công nghệ hiệu quả, thân thiện với môi trường cho các cơ sở chế biến quặng của mình. Kết quả của cuộc đấu giá nhượng quyền khai thác tại mỏ Đông Pao trong những tháng tới có thể cung cấp thêm góc nhìn chi tiết về những vấn đề này.

Lê Hồng Hiệp

Nguồn: https://nghiencuuquocte.org/2023/11/10/tham-vong-dat-hiem-cua-viet-nam-dong-luc-kinh-te-va-chien-luoc/

(*) Một phiên bản tiếng Anh của bài viết đã được xuất bản trên chuyên trang bình luận Fulcrum.sg

Biểu tình và cố tình gây rối : cần luật hóa

Hoài Nguyễn - Thới Bình- 31/10/2023

Một số cá nhân liên quan đến vụ gây rối trật tự công cộng tại Nghi Sơn bị triệu tập, làm việc với công an.

Người dân tụ tập đông người sáng 23/10 trên tỉnh lộ 513, thị xã Nghi Sơn (Thanh Hóa) - Ảnh : Thị ủy Nghi Sơn cung cấp

Người dân ích lợi gì khi đi kiếm chuyện gây rối với chính quyền ?

Nguồn tin từ nhà chức trách cho biết Công an thị xã Nghi Sơn "tiếp tục triệu tập và làm việc với một số cá nhân để làm rõ các hành vi vi phạm, đặc biệt là hành vi dụ dỗ, lôi kéo, kích động người dân thực hiện hành vi gây rối trật tự công cộng, gây mất an ninh trật tự trên địa bàn".

Phía công an cho rằng "gây rối trật tự công cộng", trong khi người dân cho rằng đây là "quyền biểu tình Hiến định".

Cả hai đều có cái lý riêng dẫn đến nhiều tranh luận về pháp lý khi mà đến tận hôm nay, Hà Nội vẫn chưa luật hóa quyền biểu tình được nêu ở Điều 25 của luật Hiến pháp 2013.

Nhà chức trách lập luận cho hành vi gây rối trật tự công cộng : việc hàng trăm người dân tụ tập, mang theo băng-rôn, biểu ngữ, hò hét phản đối việc xây dựng bến số 3, Cảng container Long Sơn, đã đi bộ ra tỉnh lộ 513 từ xã Hải Hà, qua xã Hải Thượng, Hải Yến gây cản trở, ách tắc giao thông nghiêm trọng trên dọc tuyến tỉnh lộ 513, kéo dài khoảng 1km, trong thời gian từ 8 giờ 30 phút đến 11 giờ 45 phút cùng ngày.

Từ nhận định trên cho thấy ở đây cái gọi là "động cơ gây án" chính là người dân cảm thấy mối nguy ngày càng gần hơn của việc mất quyền lao động cho sinh kế - một quyền cũng được Hiến định tại "Điều 34. Công dân có quyền được bảo đảm an sinh xã hội", và "Điều 35.1. Công dân có quyền làm việc, lựa chọn nghề nghiệp, việc làm và nơi làm việc".

Chắn chắn ở đây ngay từ lúc chuẩn bị cho việc biểu tình, không một người dân nào có tâm lý, hay tâm trạng là "chống chính quyền", mà chỉ bày tỏ yêu cầu về những lo lắng của người bản xứ khi mối đe dọa ngày càng gần của mất quyền mưu sinh bằng nghề truyền thống của cha ông.

Không luật hóa mới là nguyên nhân đưa đến "gây rối"

Cựu phó trưởng đoàn đại biểu Quốc hội tỉnh Thanh Hóa, cựu Bí thư Thị ủy Sầm Sơn từng phát biểu vầy ở nghị trường vào chiều 26-5/2014 – trích : "Biểu tình là quyền con người phổ quát của nhân loại, đã được Hiến pháp nước ta quy định từ năm 1946 đến nay. Biểu tình là một trong các nhu cầu của cuộc sống.

Chúng ta thường thấy các vụ tụ tập đông người, đó là những nông dân đấu tranh đòi hỏi quyền lợi của họ về đất đai, công nhân tụ tập đông người khi quyền lợi của họ bị xâm hại, có phải đó là những cuộc biểu tình không ? Và cho đến các cuộc biểu tình phản đối hành vi xâm lược của Trung Quốc vừa qua thì càng thấy rõ là cần Luật biểu tình".

Theo đại biểu Nam, việc tụ tập đông người, khiếu kiện đông người hay biểu tình đều có nguy cơ bị lợi dụng và thực tế đã bị lợi dụng trong nhiều vụ việc để chống đối Nhà nước, chống lại chế độ, gây nhiều hậu quả xấu, đặc biệt là những hậu quả cực kỳ nghiêm trọng đã xảy ra vừa qua như ở Bình Dương, Hà Tĩnh.

"Yêu cầu khách quan đòi hỏi thực tiễn phải xây dựng Luật biểu tình để phục vụ nhân dân và cũng là yêu cầu hết sức bức thiết để quản lý nhà nước, đảm bảo trật tự an toàn xã hội, an ninh quốc gia và hội nhập quốc tế" - ông Nam nhấn mạnh.

Vẫn theo ông Nam, "Thủ tướng Chính phủ đã từng kiến nghị xây dựng Luật biểu tình, nhưng đến nay vẫn chưa thực hiện được. Tôi nghĩ đây là một dự án luật có nhu cầu rất cấp thiết, ban hành được thì sẽ rất nhiều mặt có lợi, khả năng để xây dựng luật hoàn toàn có thể thực hiện được. Quốc hội Khóa XIII sẽ rất vinh dự là Quốc hội trả nợ được Nhân dân Luật biểu tình mà 12 khóa Quốc hội trước đây chưa có điều kiện thực hiện".

Thế nhưng đến nay đã một nửa nhiệm kỳ của Quốc hội khóa XV đi qua, song vẫn không thấy Đảng ‘bật tín hiệu’ cho Quốc hội trả nợ Nhân dân về Luật biểu tình.

Hiện có bao nhiêu phiên bản Lê Nam ở nghị trường ?

Có lẽ cần "chi tiết" hơn về nguyên do bức xúc cho chuyện cần có Luật biểu tình của ông Lê Nam.

Lê Nam xuất thân là một kiểm sát viên. Lần nọ Lê Nam được cử làm Trưởng đoàn kiểm tra 14 về một vụ khuất tất ở một công ty thương mại của tỉnh Thanh Hóa. Oái oăm là lãnh đạo Viện kiểm sát nhất mực chống lưng cho công ty thương mại này và… Lê Nam cùng những đồng nghiệp trẻ trong đoàn phải ‘chạy cầu cứu’ tận Hà Nội. Báo chí vào cuộc…

Sau vụ này, Lê Nam chuyển công tác về Tổ thư ký của UBND tỉnh Thanh Hóa. Rồi nghe tin Lê Nam ở vị thế Cục trưởng Cục Kiểm lâm tỉnh Thanh Hóa. Rồi cũng bẵng đi một thời gian, lại nghe và mừng cho Lê Nam chững chạc tiếp ở cương vị Bí thư Thị ủy Sầm Sơn.

Mọi chuyện liên quan về biểu tình bắt đầu từ đây. Ấy là cái hồi giải phóng mặt bằng Nhà máy Lọc hóa dầu Nghi Sơn có nổ súng chết người. Rồi tiểu thương chợ Bỉm Sơn bãi thị…

"...Hơn lúc nào hết nhân dân khao khát việc đổi mới phương thức lãnh đạo của Đảng. Nhân dân chán lắm rồi những cán bộ chỉn chu và trau chuốt với những ngôn từ tăng cường, đẩy mạnh, nâng cao.

Nhân dân và cán bộ đảng viên cần những người bí thư lăn vào cuộc sống, những bí thư có đủ quyền hành nhưng cũng đủ ràng buộc về trách nhiệm, công khai và minh bạch, được đảm bảo cho họ bằng pháp luật để những hy sinh, sáng tạo, cống hiến của họ được đến với nhân dân" – trích phát biểu của đại biểu Lê Nam tại phiên họp toàn thể tại hội trường để thảo luận dự thảo Báo cáo công tác nhiệm kỳ khóa XIII của Quốc hội, ngày 28-3/2016.

Hoài Nguyễn – Thới Bình

Nguồn : VNTB, 31/10/2023

Biểu tình giáo dân sẽ phát triển đến đâu?

Những cuộc biểu tình liên tục với quy mô ngày càng lớn của giáo dân ở Nghệ An đã xác nhận về phong trào biểu tình phản kháng Formosa của người Việt đã chính thức bước vào giai đoạn 2.

30,000 giáo dân giáo phận Vinh biểu tình vì môi trường hôm Thứ Hai 15/8/2016. (Hình: FB Dũng Mai)

Giai đoạn 1 thuộc về những phong trào biểu tình sơ khởi ở Hà Nội, Sài Gòn và một số tỉnh thành khác. Phong trào này có lúc đã đạt đỉnh điểm đến 4,000 người như ngày 1/5/2016 ở Sài Gòn, sau đó bị công an và “côn đồ” đàn áp đánh đập dã man.

Ngay sau con sóng biểu tình sơ bộ trên, chính quyền đã buộc phải công bố nguyên nhân cá chết trắng 4 tỉnh miền Trung là do chất xả thải của Formosa Hà Tĩnh. Tuy nhiên, chính phủ Nguyễn Xuân Phúc và đằng sau đó là đảng cầm quyền đã quá chủ quan khi trù tính chỉ cần tung ra con số bồi thường 500 triệu USD của Formosa là dân chúng sẽ im bặt. Ngược lại hoàn toàn, ngay sau khi chính phủ công bố nguyên nhân cá chết cùng giọng điệu “đánh kẻ chạy đi, không đánh người chạy lại”, giai đoạn 2 của phong trào phản kháng Formosa đã bùng nổ. Nhưng lần này, phong trào tập trung vào khu vực các tỉnh miền Trung bị thiệt hại nặng nề nhất, nơi mà đời sống ngư dân đã cực kỳ bấp bênh và nhiều gia đình bắt đầu phải lo nạn đói kém vì mất hẳn kế mưu sinh trên biển.

“Cùng tắc biến” là cảnh tượng đang diễn ra ở giáo phận Vinh vào những ngày này. Không phải là đám đông nhiều thành phần, bao gồm cả một bộ phận người “đi biểu tình cho vui” và chẳng có ai khởi xướng lẫn lãnh đạo như ở Sài Gòn và Hà Nội vào tháng 5/2016, những cuộc xuống đường của giáo dân Vinh là một tập hợp của sự đồng nhất về xác tín và mục đích, được tổ chức quy củ, có kỷ luật, được dẫn dắt bởi những chủ chăn từ nhà thờ bước ra đường theo cách không còn cách nào khác.

Như một kinh nghiệm rất thường trong đời sống biểu tình phản kháng ở Việt Nam, những cuộc biểu tình có số lượng từ 200-300 người trở xuống đều có thể bị công an đàn áp và tiến tới vô hiệu biểu tình thông qua thủ đoạn cô lập, chia rẽ, hành hung, bắt bớ… Nhưng với những cuộc biểu tình có số lượng từ 400 trở lên, đặc biệt khi số lượng lên đến hàng ngàn người, chính quyền và công an đương nhiên không dám đàn áp. Bài học này đã được chứng nhận qua các cuộc biểu tình bảo vệ cây xanh ở Hà Nội vào tháng 5/2015, đình công của con nhân PouYuen ở Sài Gòn vào tháng 4/2015, biểu tình môi trường ở Sài Gòn vào ngày 1 tháng 5/2016, và mới nhất là hàng loạt cuộc biểu tình của bà con giáo dân Vinh và Quảng Bình.

Được biết tại Quảng Bình, Hà Tĩnh và Nghệ An, lực lượng cảnh sát cơ động, cảnh sát chống bạo động và cả dân phòng, quân đội lên đến vài ngàn người, sẵn sàng cô lập và đàn áp những cuộc biểu tình nhỏ lẻ. Nhưng trước sức mạnh đoàn kết và tổng hợp của một đám đông giáo dân lên đến 5,000 người và sau đó đạt đến 30,000 người, không một lực lượng cảnh sát nào dám “tham chiến”.

Bất lực vì phải đứng nhìn, giới tuyên giáo, công an và dư luận viên của đảng đành trở lại luận điệu “Giám mục Nguyễn Thái Hợp có phải là người của Việt Tân?”.

Vào thời gian tới, có nhiều lý do để những cuộc biểu tình giáo dân vẫn tiếp tục và tiếp tục phát triển mạnh hơn. Quá nhiều khuất tất của giới chức chính quyền trong giai đoạn “hậu Formosa” đang khiến biển tiếp tục chết, và ngư dân tiếp tục tha phương cầu thực. Người dân đã bị đẩy tới đường cùng. Chỉ cần một mồi lửa đàn áp của công an là rất dễ thổi bùng cả một đống lửa của giáo dân  - những cuộc biểu tình lên đến hàng trăm ngàn người - để thiêu rụi tất cả.

08/21/2016 - 21:46
Lê Dung / SBTN   

2015: Biểu tình của dân bắt đầu có kết quả

Nửa cuối năm 2015, hai cuộc biểu tình chống phá hủy môi trường thủy sản của ngư dân Cam Ranh, và chống xây dựng trung tâm thương mại của người dân Ninh Hiệp – Hà Nội đã mang lại kết quả tương đối khả quan so với những vụ biểu tình tiểu thương trước: hai dự án này đã phải tạm ngừng.

Học sinh Nih Hiệp theo cha mẹ biểu tình

Hiển nhiên cuối 2015, phản kháng xã hội đã trở thành hiện tượng lan truyền thế hệ: đồng thanh tập thể đã ăn vào máu não của cả lớp thiếu nhi chưa biết “đảng” là gì.

Trước đó trong hai năm 2013 và năm 2014 đã bắt đầu vang dội tiếng thét “Đả đảo quân giết người!” và “Đả đảo chính quyền!”.

Kết quả tệ hại mà một chính quyền tạo dựng được là khiến cho tiếng thét phản kháng biến vọt từ cá nhân đến nỗ lực đồng thanh tập thể.

Còn năm 2015 đã chứng nhận hàng loạt phong trào xã hội phản đối chính sách nhà nước như phong trào chống chặt hạ cây xanh ở Hà Nội, phong trào chống lấn sông Đồng Nai, phong trào đình công của công nhân về chính sách nhận trợ cấp bảo hiểm xã hội một lần, phong trào giáo dân Đông Yên chống cưỡng chế ở Nghệ An, phong trào học sinh chống xây trung tâm thương mại Ninh Hiệp.

Với những người dân cần có thời gian để tiêu hóa nỗi sợ hãi luôn gặm nhấm trong tâm hồn và thể xác, họ đã có ít nhất 4-5 minh họa sống động từ đầu năm 2013 đến nay: khi đám đông biểu tình lên tới hàng ngàn người, chính công an lại phải tìm cách tiêu hóa nỗi e sợ trong chính từng bộ sắc phục.

Những đám đông dù hình thành tự phát, nhưng cùng một tình cảm và hơn nữa cùng chung mục đích, luôn khiến ngay cả lực lượng cảnh sát cơ động và phòng chống bạo loạn biểu tình cũng phải thoái lui.

Lòng dân đã uất hận đến mức đang vượt nhanh qua giới hạn sợ hãi tự thân, đặc biệt trong điều kiện đám đông được chia sẻ và được nhân rộng về con số.

Xã hội Việt Nam đang chứng kiến mọi kìm nén của người dân từ những năm trước đã gần đạt đến điểm kích nổ.

Lượng đổi chất đổi. Đặc biệt tại những vùng xa - nơi các chính quyền địa phương có khuynh hướng dùng “luật rừng” để cai trị và đàn áp dân chúng. Trong khi người dân lại không quá dốt nát để không thể nắm được những thông tin liên quan đến quyền được tự do biểu đạt của họ.

Thực trạng quá khốn quẫn giờ đây đối với chính quyền là trên khắp các vùng đất nước, mũi dùi của nhân dân đang chĩa thẳng vào công an, đặc biệt là khối cảnh sát mang tần suất o ép và va chạm với dân chúng nhiều nhất, cùng các quan chức hành chính có nhiều tì vết đen đúa và mang thói quen biến dân chúng thành đày tớ cho tầng lớp quan lại.

Trong quá nhiều thất vọng về đảng và nhà nước, người dân và trí thức tự tìm đến với nhau để nương tựa vào một niềm tin còn sót lại, dù rằng niềm tin ấy đã chết.

 01/03/2016 - 17:18

Lê Dung / SBTN

Những tà áo dài khiến bạo quyền run sợ

Bạn đọc Danlambao - Cuộc biểu tình bảo vệ cây xanh sáng 26/4/2015 đã bị CA Hà Nội đàn áp mạnh tay. Video và hình ảnh được phổ biến trên các mạng xã hội cho thấy nhiều phụ nữ dù mặc áo dài, trên tay mang những bó hoa nhưng vẫn bị lực lượng an ninh đeo băng đỏ vùi dập thô bạo.

Ngay khi CA ra tay bắt người, nhiều chị em phụ nữ đã nằm la liệt xuống đường để phản đối hành vi bạo lực. Tuy nhiên, họ vẫn tiếp tục bị một đám thanh niên to khỏe lôi đi xềnh xệch trên đất.

Sau khi những phụ nữ áo dài bị lực lượng đeo băng đỏ bắt hết, nhiều người biểu tình đồng loạt lên chiếc xe bus đậu sẵn, chấp nhận để cùng bị bắt chung.

Hơn 20 người biểu tình sau đó đã bị đưa về giam giữ tại trụ sở CA quận Long Biên. Ngay lập tức, một cuộc biểu tình đòi người đã diễn ra ngay phía bên ngoài. Trước áp lực cả bên trong lẫn bên ngoài, CA đã buộc phải thả người sau vài tiếng giam giữ phi pháp.

Bất chấp hoàn cảnh bị đàn áp, sự kiện sáng ngày 26/4/2015 là một bước tiến dài trong cuộc phản kháng bất tuân dân sự tại Việt Nam. Hình ảnh hoa và những tà áo dài tha thướt bị vùi dập bởi lực lượng côn an là minh chứng rõ rệt cho bản chất thô bạo của chế độ cộng sản.

Những người biểu tình mặc áo dài đã làm nên một chiến thắng vang dội trước bạo quyền. Phải chăng đây cũng là khởi đầu cho cuộc cách mạng áo dài tại Việt Nam?

Dưới đây là một số hình ảnh hoa và áo dài bị vùi dập trong buổi sáng chủ nhật, 26/4/2015 tại Hà Nội:

Ảnh: Facebook Tất Thành Phan

Bạn đọc Danlambao
danlambaovn.blogspot.com

Phân tích về cuộc biểu tình ở Bình Thuận vào ngày 15-16.4.2015

Phân tích về cuộc biểu tình ở bình thuận vào ngày 15-16.4.2015 và dự đoán kế lược của chính quyền cộng sản trong những ngày tới 

Đài Thanh (Danlambao) - Vừa qua, theo nhiều báo đưa tin về cuộc đụng độ gay gắt giữa người dân và chính quyền Bình Thuận mà sự leo thang đỉnh điểm của cao trào là sự ném đá dữ dội và bom xăng từ phía người dân vào lực lượng cơ động chống bạo động được trang bị đầy đủ các quân trang, quân dụng và trong tư thế sẵn sàng chiến đấu. Lực lượng an ninh cũng đáp lại bằng lựu đạn khói, hơi cay và bố ráp một số người.

Nguyên nhân được cho là Nhà máy nhiệt điện Vĩnh Tân 2 (với công nghệ lạc hậu của Trung Quốc) xả bụi xỉ than gây ô nhiễm môi trường làm ảnh hưởng đời sống của người dân xã Vĩnh Tân, huyện Tuy Phong, Bình Thuận.

Tuy nhiên dưới góc nhìn phân tích xã hội và tìm hiểu về bản chất của chế dộ CS, xin đưa ra một vài đánh giá và dự đoán để bạn đọc cùng nhau trao đổi.

1. Biểu tình Bình Thuận là để giảm nhiệt sự giận dữ của người dân các tỉnh phía Nam đối với chính quyền cộng sản (CQCS)?

Có thể thấy những vụ việc gần đây chính quyền các tỉnh phía nam đã làm cho người dân vô cùng thất vọng và trở nên giận dữ hơn bao giờ hết. Phải kể đến: Vụ 5 công an đánh chết người ở Phú Yên; Vụ bố ráp, bắt người tùy tiện với các nhà đấu tranh dân chủ và nhân quyền ở Khánh Hòa, mà cụ thể là nhắm vào Bloger mẹ Nấm và Bùi Hằng ở Đồng Tháp. Vụ khởi công nhà máy điện hạt nhân Ninh Thuận với tiềm ẩn hủy diệt và ô nhiễm; Chính quyền Bình Thuận đóng cửa Thánh đường của người hồi giáo ở Tánh Linh; Dự án lấp sông Đồng Nai tiềm ẩn hậu họa về biến đổi môi trường. Vụ biểu tình ôn hòa của hàng ngàn công nhân ở Tp. Hồ Chí Minh về chế độ bảo hiểm xã hội vô lý. Vụ cưỡng chế đất ở Long An với sự đáp trả quyết liệt của dân oan bằng axit và bom xăng…

Những vụ việc nổi cộm trên đã cho thấy lòng dân đang ở đỉnh điểm của sự tức giận và vụ việc biểu tình ở Bình Thuận về việc nhà máy điện Vĩnh Tân 2 ô nhiễm môi trường chỉ là giọt nước tràn ly.

Hãy đặt câu hỏi có phải CQCS cố tình để cho cuộc biểu tình Thuận diễn ra và leo thang bạo lực theo một kịch bản? Trả lời: Rất có thể. Vì sao?

Thứ nhất: là để hạ nhiệt lòng dân các tỉnh phía nam

Thứ hai: chuyển sự giận dữ của người dân vào doanh nghiệp, nhà máy để không còn chỉ trích nhắm đến chính quyền.

Thứ ba: Biểu tình dân sự (ô nhiễm môi trường) không mang tính chính trị và xã hội.

Thứ tư: Lấy cớ do “phần tử phản động” xúi dục để tăng cường triệt phá các tổ chức hoạt động dân chủ và thắt chặt an ninh cho những ngày sắp tới.

2. Biểu tình Bình Thuận có phải là cái cớ để tăng cường công tác an ninh cho các tỉnh phía Nam vào ngày 30.4 sắp đến?

Mặc dù nắm trong tay quân đội, công an và vũ khí để có thể sẵn sàng đàn áp những cuộc biểu tình hay bạo động. Nhưng với sự lãnh đạo yếu kém của Đảng CS để kinh tế đất nước suy sụp, tham những tràn lan, lợi ích nhóm chỉ dành cho bộ phận chóp bu kéo theo một bộ phận giới trẻ là con em lãnh đạo được đi học nước ngoài hay ăn chơi trác táng; trong khi đó đạo đức xã hội suy đồi, xuống cấp, cướp bóc, giết người, mại dâm nhan nhãn khắp nơi; đời sống người dân vô cùng cơ cực nghèo đói sau 40 năm thống nhất. Đặc biệt hơn một bộ phận con em người dân phía nam mà chính quyền coi là con em “ngụy quân, ngụy quyền” như bị đẩy ra bên rìa cuộc sống, không có cơ hội phát triển; ngấm ngầm theo dõi, rình rập và thường bị nghi là "có mối quan hệ với bọn phản động bên ngoài" Tất cả những điều này có nguy cơ bùng phát những cuộc biểu tình, đấu tranh nhân ngày 30.4, nhất là năm nay kỷ niềm tròn 40 năm ngày miền nam Việt Nam bị thất thủ và bị chiếm đóng bởi quân cộng sản đỏ Bắc Việt.

Vì vậy CQCS đang có kế hoạch tăng cường an ninh ở các tỉnh phía nam, mà Bình Thuận là nơi eo thắt có thể canh chặn giữa hai miền Nam Trung Bộ và Nam Bộ; Để có thể chia cắt dễ dàng và làm yếu lực lượng nếu có bạo động xảy ra. Do đó, những ngày tiếp theo người ta thấy có nhiều lực lượng an ninh ở Bình Thuận và nghĩ rằng là do biểu tình về nhà máy Vĩnh Tân 2, nhưng thật ra các đội binh lính này là dự phòng cho ngày 30.4 để tránh tiếng là quân đội có chiến lược chĩa súng vào người dân.

3. Biểu tình Bình Thuận có thể là bắt đầu cho chiến lược tiêu diệt người Chăm và các dân tộc thiểu số miền trung Tây Nguyên.

Nếu ai theo dõi thông tin gần đây về người Chăm ở Ninh-Bình Thuận và các dân tộc thiểu số miền Trung Tây Nguyên sẽ thấy sự tàn độc của CQCS đối với các tộc người này và sự căm thù vốn có của họ cũng đã lên đỉnh điểm khi các chính sách vô cùng tàn độc mà CSVN ngấm ngầm thực hiện. Có thể kể sơ qua các vụ CQCS đã lấy hết các Tháp Chăm thờ cúng cho du lịch mà không cho phép họ đên đây để thực hiện lễ tục tự do tín ngưỡng; Để che mắt thiên hạ và lấy hình ảnh cho truyền thông, một năm chính quyền chỉ cho 1 ngày vào dịp lễ hội người Chăm nhưng phải làm giấy tờ, thủ tục hành chính nhiêu khê, an ninh thắt chặt; Chính quyền có chủ trương cho xây các chùa Phật giáo trên đất Tháp để trấn yếm theo tâm linh. Vì vậy, ngày nay hầu hết trên các tháp Chăm đều có Chùa Phật giáo nhưng các nhà sư ở đây hầu hết được cho là “công an đầu trọc” để theo dõi người Chăm. (Điều này chỉ là dư luận dân chúng, cần kiểm nghiệm thêm). Còn người Chăm Hồi giáo thì chính quyền đóng cửa thánh đường ở Tánh Linh Bình Thuận trong mùa Ramadan làm dấy lên sự tức giận của cộng đồng Hồi giáo trong và ngoài nước về sự vi phạm tôn giáo, nhân quyền trầm trọng. Bên cạnh đó chính quyền còn dự tính Xây một cái Đàn Tiên Nông (văn hóa người Việt) trên đất người Chăm ở Bình Thuận mà họ công nhận khống là di tích văn hóa cấp tỉnh. Điều đáng nói ở đây là người Chăm hồi giáo thì không ăn thịt heo mà cúng tế đàn Tiên Nông thì phải có heo quay, lễ tạ,… vì vậy mà thanh niên Chăm trong làng đã kéo đến nhổ cọc, phản đối dự án này. Chắc chắn xung đột xảy ra khi dự án tiếp tục. Vấn đề văn hóa giáo dục của con em dân tộc thiểu số cũng bế tắc, chính quyền không cho học chữ viết truyền thống nhằm làm mù chữ thế hệ trẻ về tài liệu lịch sử của vương quốc Champa xưa. CQCS rất sợ con em người Chăm đọc được các tài liệu lịch sử hiện nay còn lưu trữ ở rất nhiều thư viện trên thế giới, về sự thật cuộc nam tiến của người Việt là cuộc diệt chủng người Chăm và người Thượng như nhiều sử gia đánh giá. Vấn đề đất đai của người Chăm cũng là vấn đề nhạy cảm. Nếu chiếu theo luật bản địa của Liên hiệp quốc thì người Chăm phải được hưởng lợi từ một số chính sách đặc biệt, nhưng dưới chế dộ CS, họ bị cướp trắng trợn đất đai của tổ tiên họ khai phá và đẩy họ vào hoàn cảnh nghèo đói… Chính vì những lý do đó mà người Chăm và các tộc người thiểu số rất căm thù chế độ CS, chỉ cần có một ngọn gió của phong trào dân chủ, chắc chăn họ sẵn sang đi theo. Một điều cũng cần nói thêm là phong tục, văn hóa, của các dân tộc thiểu số rất gần với chế độ dân chủ, về sự tôn trọng sự khác biệt của nhau và cùng phát triển, không độc tài và tàn bạo như chế độ CS. Cho nên với CQCSVN, khác với các dân tộc thiểu số phía bắc, họ coi các dân tộc thiểu số miền trung như cái gai trong mắt họ, họ xem như là đối tượng có nguy cơ tiềm ẩn phản động; họ vin vào quân đội fulro ngày xưa để mà đối xử tàn độc với nhóm người này. Mặc dù dựa vào nhóm này chính phủ VN được nhận rất nhiều viện trợ của các tổ chức ngoài nước, đặc biệt là các di sản văn hóa quốc tế như thánh địa Mỹ Sơn hoặc các báu vật trưng bày triển lãm mang tính nghệ thuật cao có bảo hiểm lên đến triệu đô…

Kinh nghiệm cho thấy từ cuộc biểu tình ở Tây Nguyên năm 2001, sau khi đàn áp đẫm máu những người dân tộc thiểu số vô tội trong cuộc biểu tình về đất đai, ngay liền sau đó là sự ồ ạt tràn vào Tây Nguyên với số lượng lớn quân đội, công an; một số ban ngành mới, cả những dự án lớn cũng theo đó ùa vào và đẩy người thiểu số ra bìa rừng heo hút, mà Boxit Tây Nguyên tiềm ẩn bùn đỏ chế người là một ví dụ điển hình.

Phải chăng sau cuộc biểu tình rầm rộ của Bình Thuận cũng là cái cớ để CQCS trấn áp và thắt chặt an ninh đối với người Chăm và dân tộc thiểu số ở hai tỉnh Ninh – Bình Thuận. Nơi chảo lửa miền Trung vốn đã khắc nghiệt với nắng gió và sự bất công, tàn bạo của chính quyền đối với các dân tộc thiểu số ở đây. Và giờ đây tiếp thêm các dự án khủng như nhà máy điện hạt nhân đã khởi công và kéo theo hàng vạn công nhân Việt cùng gia đình vào đây xây dựng để thu hẹp không gian sống của người Chăm và co cụm lại để dễ dàng quản lý và thắt chặt.

Một điều cũng cần phân tích thêm là người Chăm ở hải ngoại, đặc biệt là ở Mỹ hiện đang rất phát triển và được sự bảo trợ của các Nghị sĩ tiểu bang và liên bang Hoa Kỳ. Để giành chiến thắng trong các cuộc đua chính trị, bầu cử, các nghị sĩ muốn lấy số phiếu cao cho mình thường ủng hộ các chương trình nhân quyền, tự do và tôn giáo của người Mỹ gốc Chăm. Vì vậy họ rất ủng hộ các cuộc đấu tranh, lên tiếng bảo vệ đồng tộc trong nước của người Chăm ở Mỹ. Điều này làm cho CQCSVN rất bất an. Sắp tới một Đại hội lớn về Thanh niên Champa sẽ được tổ chức ở Mỹ vào ngày 24.5.2015 nhằm giúp cho thế hệ trẻ người Chăm ý thức hơn về vấn đề dân tộc. Lo ngại cho những ảnh hưởng sâu rộng đến người Chăm trong nước, CQCSVN chắc chắn sẽ tăng cường an ninh và sự điều quân sau biểu tình Bình Thuận vừa rồi cũng là một tấm màn để che dư luận và quốc tế.

Kết luận

Những phân tích trên đây cho thấy với CQCSVN “thấy vậy mà không phải vậy” hay “nói một đường, làm một nẻo” là chuyện thường của họ. Dối trá, lừa lọc, không chân thật là bản chất của CSVN. Do vậy bài viết này cũng đưa ra những dự đoán thâm độc của CQCSVN sau sự vụ biểu tình ở Bình Thuận để chia sẻ cùng bạn đọc, trao đổi và cùng lên tiếng để đánh tan những âm mưu đen tối đằng sau những hiện tượng biểu tình được dàn dựng một cách có chủ ý. Có thể người dân không biết âm mưu này, thấy biểu tình thành công, thấy công an bỏ chạy là vui sướng, hả dạ, nhưng cũng cần nhìn xa hơn những kế lược tiếp theo mà CQCSVN có thể bày ra theo mưu đồ đen tối của họ.

Đài Thanh

danlambaovn.blogspot.com