Một forum dành cho người đi xe hơi trên Facebook đã gặp rắc rối sau khi một thành viên đăng clip tố công an đánh người. Sự việc làm dấy lên tranh luận liệu viết trên mạng xã hội liên quan đến công an là ‘đụng đến chính trị’ hay không.
Hôm 1/10, báo Tiền Phong đưa tin Công an TP Hà Nội đã mời nhóm quản trị Otofun để làm rõ một số nội dung đăng tải trên diễn đàn này.
Otofun cùng với Otosaigon là hai forum có lượng thành viên đông đảo cả trên phiên bản website và page, group trên Facebook.
Clip ghi lại hình ảnh đôi co giữa một thanh niên phạm luật giao thông, sau đó là những tiếng kêu la của người vi phạm này cho rằng bị cảnh sát đánh hội đồng.
Hôm 30/9, một facebooker tự nhận là nạn nhân đã lên group của Otofun cho biết sự cố xảy ra tại ngã tư Giải Phóng – Đại Cồ Việt, Hà Nội. Ông và công an đã tranh cãi về việc có lỗi vượt đèn đỏ hay không.
Ông nói đã bị công an văng tục và còn khẳng định mình bị hai công an tại chốt này đá vào người.
Tiền Phong tường thuật: “Phòng Cảnh sát Giao thông Hà Nội đã gửi công văn yêu cầu Phòng Cảnh sát Phòng chống tội phạm công nghệ cao (PC50) xác minh điều tra làm rõ người tung video clip và những nội dung bình luận trên Otofun.
Thời gian vừa qua, nhiều thành viên Otofun đã có những bình luận vượt quá tầm kiểm soát, thậm chí có những lời lẽ tục tĩu thiếu văn hoá, xúc phạm lực lượng công an.”
Hôm 1/10, báo Thanh Niên đưa tin Phòng Cảnh sát Giao thông Hà Nội đã tạm dừng nhiệm vụ của đại úy Vũ Đức Việt, người xuất hiện trong clip nêu trên.
Lý do được báo này viết là “để phối hợp với lực lượng chức năng điều tra làm rõ vụ bị tố văng tục với dân”.
'Không có gì'
Hôm 2/10, BBC đã tìm cách xác minh vụ việc với ông Nguyễn Mạnh Thắng, quản trị diễn đàn otofun nhưng ông chỉ trả lời ngắn gọn: “Không có gì đâu. Công an hỏi về mấy nick post clip thôi mà”.
Ông phủ nhận chuyện bị công an Hà Nội buộc viết cam kết không cho thành viên nói xấu công an trên diễn đàn.
Group của otofun trên Facebook có ghi rõ nội quy: “Tuyệt đối không đăng tải/chia sẻ/dẫn link/bàn luận các chủ đề về chính trị. Không đăng tải các tin tức, hình ảnh gây không rõ ràng, gây tranh cãi và/hoặc khởi nguồn cho các bình luận thiếu tính xây dựng”.
Hôm 1/10, một thành viên của otofun nêu ý kiến: “Có lẽ admin và nhiều thành viên của diễn đàn quá sợ hãi trước hai từ ‘chính trị’. Tôi không cho rằng việc tán dương hay lên án công an là chuyện chính trị. Chiến sĩ công an không phải là chính trị gia mà là công bộc. Đừng nặng nề yếu tố chính trị chính em vào”.
Status này sau đó mau chóng bị xóa.
Sự việc diễn ra trong bối cảnh các clip ghi lại hình ảnh cáo buộc công an nhũng nhiễu lan truyền trên mạng xã hội ngày càng phổ biến.
Tháng 5/2015, báo trong nước đưa tin lãnh đạo Công an TP Hải Phòng đã chỉ đạo các phòng nghiệp vụ vào cuộc điều tra fanpage 'Tránh chốt CSGT Hải Phòng' trên Facebook.
Image copyrightAFPImage captionMột tòa nhà cao tầng ở gần khu vực Lăng cố Chủ tịch Hồ Chí Minh của Việt Nam đang gặp rắc rối về xây dựng.
Hai trong số các sự kiện đang nằm ở tâm điểm chú ý của dư luận Việt Nam là vụ một Giám đốc sở 30 tuổi mới nhậm chức ở tỉnh Quảng Nam và tòa cao ốc đang gặp rắc rối ở số 8B Lê Trực, quận Ba Đình, Hà Nội hàm chứa nhiều vấn đề và dấu hỏi phía sau, trong đó có vấn đề 'quy trình' và câu hỏi liệu có 'tranh chấp nội bộ'.
Đó là ý kiến của một số vị khách xoay quanh cuộc Tọa đàm Bàn tròn thứ Năm tuần này của BBC Việt ngữ với chủ đề "Giám đốc trẻ và nhà vượt Lăng" với sự tham gia của các khách mời là Giáo sư Nguyễn Minh Thuyết, các nhà báo, bloggers từ Hà Nội và Đà Nẵng là các ông Nguyễn Xuân Diện, Trần Tiến Đức và Trương Duy Nhất.
Trước hết, từ thành phố Đà Nẵng, blogger, nhà báo tự do Trương Duy Nhất bình luận về việc vì sao sự kiện ông Lê Phước Hoài Bảo, người vừa ngồi vào ghế Giám đốc Sở Kế hoạch & Đầu tư ở tỉnh này ở tuổi 30 lại được dư luận quan tâm chú ý đến như vậy.
Ông Trương Duy Nhất nói: "Nó quan tâm là như thế này, nó hơi ngược, đáng lý đúng xu thế người ta cần, người ta chờ mong ở một đội ngũ quan chức trẻ, được học hành bài bản, lớp lang như thế, thì đó đáng lý là phải mừng, chờ đón chứ.
"Nhưng đây người ta có những phản ứng, thậm chí người ta phản đối, thì cái đó nghe có vẻ ngược, nhưng nó xuất phát bởi cái gì? Bởi đó là những ông quan được xuất thân từ những gia đình mà (là) quan chức cấp cao.
"Nếu họ không phải là những cậu ấm thì sự việc đó rất bình thường, được người ta chờ đón chứ không đến nỗi gì để dư luận phải rung lên, nóng đến như thế cả."
Khó lật lại?
Image captionÔng Trương Duy Nhất cho rằng việc Bộ Nội vụ VN sắp xem xét lại việc bổ nhiệm tân giám đốc Sở Kế hoạch & Đầu tư tỉnh Quảng Nam là không hề 'dễ dàng'.
Tin cho hay, Bộ Nội vụ của nhà nước Việt Nam đã quyết định điều tra vụ bổ nhiệm với vị tân giám đốc sở ở Quảng Nam, mà theo tờ báo mạng VietnamNet cho biết, thì Bộ này đã ' thành lập tổ công tác làm việc với Quảng Nam, kiểm tra hồ sơ xem xét việc bổ nhiệm chức danh Giám đốc Sở KH&ĐT Lê Phước Hoài Bảo'.
Bình luận với BBC ngay sau cuộc Tọa đàm bàn tròn cùng ngày 01/10/2015, blogger Trương Duy Nhất cho rằng 'khó thay đổi' vị trí của vị quan chức trẻ ở địa phương này.
Ông nói:
"Bây giờ bảo xem lại trường hợp ông (Lê Phước Hoài) Bảo có đúng không để bây giờ cho ông nghỉ, để cho người khác làm, thì tôi không thích giải quyết theo kiểu đó.
"Mà tôi nghĩ cách giải quyết là xem lại cái cơ chế bổ nhiệm sau này của chúng ta (Việt Nam), xem lại cơ chế của Chính phủ, của quốc gia để sau này nó khỏi lặp lại những trường hợp như thế.
"Chứ bây giờ nói xem lại, bổ nhiệm lại những ông này khó lắm, không được đâu, đất nước nào (chứ) đất nước này khó lắm," ông Trương Duy Nhất nói với BBC.
'Vô trách nhiệm'
Liên quan vụ việc rắc rối với tòa cao ốc ở 8B Lê Trực, Ba Đình, Hà Nội, một vấn đề nóng khác đang ở trung tâm của dư luận tại Việt Nam, khách mời Tọa đàm, nhà báo tự do Trần Tiến Đức, nguyên Vụ trưởng Giáo dục và Truyền thông của một Ủy ban Dân số thuộc Chính phủ Việt Nam, bình luận:
"Thành phố Hà Nội hôm nay, tôi có đọc trên báo, thì thấy rằng đã có kết luận và nói rằng chủ trương như vậy là đúng, đã được thông qua, và cũng lại nhắc lại ý của Giáo sư Nguyễn Minh Thuyết (một khách mời tại Tọa đàm), là đã theo đúng tất cả các quy trình, đã trình tất cả các Sở.
"Thậm chí cuối cùng trình lên Bộ Xây dựng và được Chính phủ cho phê duyệt. Và cuối cùng lại thấy 'tại sao nó sai'?
"Lại nói rằng là bởi vì chủ đầu tư làm không đúng theo bản thiết kế và quy hoạch đã được phê duyệt.
Image captionÔng Trần Tiến Đức cho rằng để xảy ra những sai phạm (nếu có) ở Tòa cao ốc 8B Lê Trực thể hiện sự 'vô trách nhiệm' của nhà hữu trách quản lý ở Hà Nội.
"Tôi chỉ muốn nói một câu như thế này. Cái nhà không phải là một cái xe rác, không phải là một đống rác.
"Và tôi biết ở địa bàn, ở mỗi phường, nếu anh xây nhà, anh đổ đống gạch ra trước cửa nhà anh trên vỉa hè, lập tức có đội quản lý trật tự về xây dựng người ta đến và người ta phản ánh ngay.
"Thế còn đây là một tòa nhà (cao) mấy chục mét, xây vi phạm như thế, mà có lẽ nó không phải là nằm sâu ở đâu cả, nằm trên trục đường mới được hoàn thành, thì tại sao không ai để ý đến?
"Hay là tất cả đều bảo rằng: 'Ừ, đúng quy trình rồi! Chắc làm thế này đúng quy trình rồi. Chắc được duyệt rồi!'
"Tôi thấy đó là tinh thần vô trách nhiệm của những người có trách nhiệm đối với Thủ đô này," ông Đức, con trai của Thị trưởng đầu tiên của Hà Nội (bác sỹ Trần Duy Hưng), nêu quan điểm.
Thế lực lớn
Giáo sư Nguyễn Minh Thuyết, nguyên Đại biểu Quốc hội Việt Nam, tiếp tục nêu quan điểm tại Tọa đàm về vụ Cao ốc 8B Trung Trực. Ông nói:
"Tôi chỉ thấy hơi lạ là tại sao lại có một chỗ hình như không đúng quy trình lắm, tức là khi lãnh đạo Chính phủ đã chấp thuận năm 2013, thì có nghĩa là tất cả văn bản chấp thuận ấy phải lưu ở Văn phòng Chính phủ. Thế đến bây giờ thì Thủ tướng Chính phủ lại yêu cầu Hà Nội báo cáo, thực ra nó nằm ngay ở trong hồ sơ của Văn phòng.
"Thứ hai nữa là hôm nay, Ủy ban Nhân dân Thành phố Hà Nội lại ra một thông báo, mà tôi đọc thấy tinh thần là thấy nó khác với điều mà tôi biết hôm qua. Tức là Ủy ban Nhân dân có nói cái nhà này đã được ký giấy phép xây dựng, nhưng mà xây vượt quá 17 mét, tức là tính ra là 5 tầng. Thế thì tôi không làm sao mà hiểu được là ở giữa một Thủ đô, mà ở Trung tâm Chính trị của Thủ đô như thế mà lại có một cái nhà lại xây vượt lên 5 tầng như thế.
Image captionGiáo sư Nguyễn Minh Thuyết cho rằng người chủ đầu tư Tòa nhà 8B Lê Trực phải là người 'rất có thế lực và thông tin'.
"Tôi không biết tại sao nó lại như thế mà hàng ngày bao nhiêu người đi qua, đi lại, và nói như nhà báo Trần Tiến Đức, ở Hà Nội này, chúng ta chỉ cần xe một xe cát về, xây một cái tường bên trong nhà mình thôi, chẳng ảnh hưởng gì đến mỹ quan thành phố cả, là lập tức có những nhà chức trách người ta đến làm việc ngay.
"Thế thì tại sao cả một tòa nhà to như thế mà lại trôi lọt, tức là con voi nó có thể chui qua lỗ kim như thế?
"Thế thì tôi có một ngờ vực thế này. Cái người mà người ta mua cái đất này, cái người mà người ta làm công trình này, mà danh chính ngôn thuận hiện nay là Công ty may Lê Trực, thì nó phải là một người rất có thế lực, rất là có thông tin.
"Bởi vì có thông tin thì anh mới mua ở chỗ đất ấy, hay mới làm nhà cái chỗ đất ấy, bởi vì chỉ sau khi họ làm nhà, thì lập tức con đường được mở ở ngay sát, ngay trước cửa nhà họ, con đường khá là to, thế thì họ phải có thông tin. Và hai nữa là cũng hiếm khi có một cái nhà nào mà phải xin ý kiến lên tận Chính phủ như thế," nguyên Phó Chủ nhiệm một Ủy ban của Quốc hội Việt Nam nói với BBC.
Thời điểm nhạy cảm
Trao đổi tại Tọa đàm, blogger, Tiến sỹ Nguyễn Xuân Diện, nhận xét về vụ Tòa nhà đang gặp rắc rối ở Hà Nội, ông nói:
"Tôi đồng ý với nhà báo Trần Tiến Đức là qua việc này thấy rõ trách nhiệm của những người cầm quyền, nhà cầm quyền của thành phố Hà Nội, mà đặc biệt là một người mà có liên quan rất nhiều đến kiến trúc, đó là Kiến trúc sư Nguyễn Thế Thảo, Chủ tịch của thành phố.
"Khi được biết tin là Trung ương sẽ đưa ông Nguyễn Thế Thảo về làm Chủ tịch Thành phố Hà Nội, lúc đó tôi mừng lắm.
"Tôi nghĩ ông ấy là kiến trúc sư thì thể nào ông cũng đem lại một trật tự cho quản lý và xây dựng đô thị thành một Hà Nội đẹp, vuông vắn, thẳng thớm, ít nhất cũng phải như tỉnh Bắc Ninh mà ông ấy đã làm.
"Nhưng mà từ ngày ông ấy về đây, thì tôi không thấy ông làm được bất cứ một việc gì làm cho Hà Nội đẹp, tốt lên và vuông vắn, thẳng thớm hơn.
Image captionTS. Nguyễn Xuân Diện cho rằng vụ việc Tòa nhà 8B Lê Trực được đưa ra vào một thời điểm 'nhạy cảm', được hiểu là vào lúc Đảng CSVN đang chuẩn bị Đại hội 12.
"Thông qua việc này, người ta nhìn thấy trách nhiệm của ông Chủ tịch của Thành phố Hà Nội, Nguyễn Thế Thảo.
"Thế và việc này được đưa ra vào lúc này thì cũng đúng là một thời gian nhạy cảm.
"Hơn nữa nó lại cộng với một sự nhạy cảm nữa là lại liên quan đến một khu trung tâm đầu não, mà ở đấy có Lăng của cố Chủ tịch Hồ Chí Minh, Nhà Quốc hội, rồi các cơ quan quan trọng khác nữa.
"Vì vậy, dư luận lại càng quan tâm nhiều hơn," Tiến sỹ Nguyễn Xuân Diện nói với Tọa đàm.
Hà nội, ngày 2 tháng 10 năm 2015Luật sư Nguyễn Văn Đài
Chiều ngày 2 tháng 10 năm 2015, Hội AEDC phối hợp với Đại sứ quán Úc tại Hà Nội đã sắp xếp cuộc gặp giữa các quan chức ngoại giao quốc tế với các nạn nhân trong vụ sách nhiễu Lương Tâm TV vào ngày 23 tháng 9 vừa qua.
Tham gia cuộc gặp là 5 người đã bị câu lưu và sách nhiễu vào ngày 23 tháng 9 gồm có anh Nguyễn Vũ Bình, Lê Thu Hà, Phạm Đắc Đạt, Lê Thị Yến, Nguyễn Mạnh Cường.
Các cơ quan ngoại giao gồm có: hai viên chức ngoại giao của Đại sứ quán Úc, ông David Muehlke từ Đại sứ quán Hoa Kỳ, ông Jean Philip từ Đại sứ quán Pháp, ông Graham Knight từ Đại sứ Vương quốc Anh, chị Monique Lamoureux từ Đại sứ quán Canada, chị Victoria Rhodin Sandstrom từ Đại sứ quán Thụy Điển, chị Kari Eken Wollebaek từ Đại sứ quán Na Uy.
Trong cuộc gặp, các quan chức ngoại giao đã lắng nghe các nạn nhân trình bày sự việc họ bị câu lưu, sách nhiễu và bị thu giữ đồ đạc. Các nạn nhân cho rằng họ chỉ thực hiện các quyền con người của họ theo Hiến pháp Việt Nam và Công ước quốc tế. Và những cam kết của chính phủ Việt Nam trong báo cáo định kỳ phổ quát trước Hội đồng Nhân quyền của LHQ là dành không gian cho truyền thông phi nhà nước tại Việt Nam.
Việc họ bị cơ quan an ninh câu lưu, sách nhiễu, thu giữ đồ đạc của họ là quá bất công và xâm phạm đến các quyền con người của họ. Bốn trong năm người đã bất hợp tác với cơ quan an ninh trong quá trình làm việc.
Đại diện các nạn nhân đã kêu gọi các cơ quan ngoại hãy lên tiếng bênh vực cho họ. Đồng thời giúp cho chương trình Lương Tâm TV có thể tiếp tục để phục vụ Nhân dân Việt Nam.
Các quan chức ngoại giao đã bày tỏ sự ủng hộ với các quyền tự do ngôn luận, tự do báo chí của người dân Việt Nam. Họ sẽ tiếp tục theo dõi sát sao vụ việc này.
Thông thường, trước những bế tắc và thất bại trong các chủ trương của đảng, những cách thực hiện gây ra những hậu quả tai hại cho đất nước, cho đời sống nhân dân, câu cửa miệng của các quan chức cộng sản là: Do cơ chế.
Nào là cuộc chống tham nhũng không thể tiến triển được, dù đảng đã hô hào gần ba chục năm nay, nhưng càng chống, tham nhũng càng nặng nề khủng khiếp. Từ chỗ là nguy cơ, tham nhũng đã anh dũng tiến lên đến vị trí "Quốc nạn". Từ chuyện quan chức tham nhũng là thiểu số, là con sâu làm rầu nồi canh, sau hơn hai chục năm đảng "quyết liệt chống tham nhũng", con số quan chức tham nhũng đã nhanh chóng phát triển mạnh mẽ để trở thành "một bầy sâu" như lời ông Chủ tịch nước đã nói.
Từ chuyện các "chủ trương lớn của đảng" đã nhanh chóng phát tác những tác hại khôn lường cho đất nước như các tập đoàn kinh tế nhà nước đã trở thành những "quả đấm thép" mà mặt người dân là đối tượng, làm suy kiệt đất nước cho đến những dự án như khai thác bauxite ở Tây Nguyên càng làm càng lỗ...
Kể cả những bộ luật không thể thông qua, những điều luật không thể sửa đổi, hệ thống tư pháp đẩy người dân đến chỗ oan khuất và bất công dưới sự lãnh đạo tuyệt đối của đảng vẫn cứ triền miên và không thể có cách khắc phục hữu hiệu.
Nhưng, cứ nói đến những vấn nạn đó, quan chức cộng sản liền phán một câu rất nhẹ nhàng: "Do cơ chế".
Mới đây, tỉnh Sơn La, một tỉnh nghèo đến mức hàng năm xin trợ cấp ngân sách để cứu đói cho dân, số dân đói nghèo đang là con số báo động. Đời sống người dân khốn khổ, đói rách và bấp bênh. Nhưng Tỉnh vẫn quyết xin ngân sách để xây dựng tượng đài Hồ Chí Minh với số tiền dự tính ban đầu là 1.400.000.000.000 đồng. Giải thích nguyên nhân, người ta cho là do "Cơ chế bao cấp ngân sách".
Thành phố Sài Gòn, Thủ đô Hà Nội chỉ cần một trận mưa nhỏ đã nhấn chìm cả thành phố thành biển nước, người dân ngụp lặn trong bùn lầy, nước bẩn. Người dân với những câu ca ai oán mà không thể làm gì khi họ nộp thuế đường bộ nhưng lại phải đi đường thủy giữa thành phố, người ta cho rằng "Do cơ chế quản lý đô thị".
Một loạt các tù nhân chính trị, tù nhân lương tâm được đưa vào xà lim bằng những bản án hết sức hài hước qua những phiên tòa "công khai xử kín" trái pháp luật. Nhưng, khi nói đến điều này, người ta cứ thì thầm "Do cơ chế đảng lãnh đạo tuyệt đối".
Do lũ quy trình
Cũng thời gian qua, biết bao vụ việc trái khoáy đến mức khó tin xảy ra trong xã hội. Nhưng hầu như chẳng ai chịu trách nhiệm về nó. Tất cả chỉ bởi nó đã được làm "Đúng quy trình".
Có thể kể ra vài trường hợp điển hình như sau:
Đám trẻ em đang yên lành khỏe mạnh, bỗng nhiên được đưa đến tiêm phòng xong thì lăn quay ra chết. Dư luận phản ứng ồn ào, người người căm phẫn thì quan chức ngành Y tế phát biểu nhẹ tênh: Tiêm phòng "đúng quy trình".
Người dân đang sống yên lành, bỗng nhiên nước dội ào ào ngâm hết tài sản, nhà cửa và mồ mả, đưa người dân vào cảnh khốn cùng, nguyên nhân là do nhà nước xả đập thủy điện "đúng quy trình".
Một hệ thống hải quan, công an đủ loại với đủ thiết bị sắm bằng tiền dân. Đến mức dăm ba chai rượu, mấy lọ nước hoa của bà con Việt Kiều hoặc người đi xuất khẩu lao động có mang về làm quà, nếu chưa biết điều với hải quan cửa khẩu cũng khó lọt qua cửa ải. Ấy vậy mà hàng trăm bánh Heroin lọt qua cửa khẩu dễ dàng rất "đúng quy trình".
Mới đây, khi tỉnh Quảng Nam bổ nhiệm một cậu ấm, con của nguyên bí thư Tỉnh ủy vào làm Giám đốc sở Kế hoạch và đầu tư với nhiều điều khuất tất từ việc học hành, trình độ và sai với quy định. Mọi người ngỡ ngàng vì chuyện lạ lùng, thì quan chức liền thanh minh: "Việc bổ nhiệm là đúng quy trình".
Cũng như Huyện Mỹ Đức, Hà Nội, cả họ làm quan, con cháu quan chức đua nhau vào làm ở các lĩnh vực, vị trí béo bở, bị phản ứng, TP Hà Nội đến kiểm tra thì mới té ngửa ra là việc bổ nhiệm, cất nhắc vẫn "đúng quy trình".
Cả thành phố Hà Nội những ngày nóng nực nhất, bỗng thấy cây cối bị chặt hàng loạt. Những đường phố chỏng chơ, nắng đổ cháy đường. Người dân xót xa lên tiếng, rằng tại sao chặt cây?, tại sao đổ tiền dân ra để làm những việc thất đức đó? tại sao không hỏi ý kiến người dân?... Rồi người dân xuống đường biểu tình phản đối. Thế rồi đem cây gỗ mỡ đánh lừa dân là vàng tâm, trồng rồi lại nhổ trồng loại khác khi bị phát hiện. Quan chức Hà Nội vẫn phán rằng "chặt đúng quy trình".
Rồi thì tòa nhà ở Phố Lê Trực, khi báo chí phanh phui ra là xây dựng sai phép, báo chí gào lên rằng nó đã quá cao so với lăng Hồ Chí Minh(!) (là điều húy kỵ mà không biết cái "cơ chế" nào sinh ra cái quy định quái gở nhưng được coi như một nguyên tắc này?) thì những người có trách nhiệm ở Hà Nội vẫn phán một câu xanh rờn: "Đúng quy trình".
Mấy chục năm trước, ở xứ Nghệ, có một nhân vật Bùi Sĩ Lý đi hơn chục năm, cả hệ thống mới té ngửa ra là anh bị tù oan. Mới đây, nạn nhân Nguyễn Thanh Chấn ở Bắc Giang, đi tù oan cũng chục năm, nhờ thủ phạm ra đầu thú mới được minh oan. Bộ máy nhà nước kết luận: "Việc bắt giữ, điều tra, truy tố, giam tù đều đúng quy trình".
Và hôm nay, hàng loạt tù nhân lương tâm vẫn trong trại giam, người bị xét xử bất minh, người thì bị cầm cố quá thời gian luật định như anh Ba Sàm Nguyễn Hữu Vinh... Tất cả vẫn cứ diễn ra "đúng quy trình". Thậm chí ngay cả những tử tù đang ngồi chờ những cái chết oan khuất như Nguyễn Vă Chưởng, Hồ Duy Hải... vẫn phải ngồi đợi cái chết đến dần theo "đúng quy trình".
Theo một đại biểu Quốc hội tính toán, thì tỷ lệ án oan, sai hiện nay là 28%, nghĩa là vẫn có hàng chục ngàn người hưởng án oan sai trong các nhà tù một cách "đúng quy trình" và "do cơ chế".
Tiên sư thằng quy chế, tổ cha lũ quy trình
Một câu chuyện tiếu lâm được lưu truyền trong dân gian rằng: Sau cuộc chiến Nam Bắc chưa lâu, chiến trường biên giới Tây Nam lại vang tiếng súng. Chưa dứt Tây Nam, ở phía Bắc, bọn bành trường Trung Quốc đã phát động cuộc chiến tranh xâm lược. Một đơn vị bộ đội tập trung để chuẩn bị ra Bắc. Chính trị viên đơn vị đứng trước hàng quân lên lớp như sau:
- Các đồng chí thân mến. Chúng ta đã giành thắng lợi vẻ vang qua mấy cuộc chiến tranh chống Pháp và chống Mỹ, hoàn thành sứ mệnh lịch sử là tiền đồn của phe XHCN chống thực dân, đế quốc. Ngày nay, một lần nữa, sứ mệnh lịch sử lại đặt lên vai chúng ta nhiệm vụ tiêu diệt bọn bành trướng Trung Quốc ở phía bắc. Vinh quang này thuộc về các đồng chí...
Bỗng cuối hàng quân vang lên một câu chửi thề:
- Tổ sư thằng lịch sử.
Chính trị viên ngơ ngác, cả hàng quân hoảng hốt quay đầu nhìn lại một chiến sĩ vừa nói câu đó. Chính trị viên sẵng giọng:
- Đồng chí vừa chửi ai đấy? Tại sao lại chửi lịch sử?
Anh chiến binh thủng thẳng:
- Thằng Lịch sử là thằng nào mà không chịu giao cái sứ mệnh đó cho ai, lại cứ giao cho chúng ta. Chết biết bao dân rồi, đói, khổ thì thằng ấy có cho dân ta cân gạo nào không mà cứ giao hoài vậy.
Đó là câu chuyện vui thời chiến tranh. Còn ngày nay, người dân Việt sau khi được quan chức nhà nước giải thích nhứng thất bại, những hậu quả bi đát dưới sự lãnh đạo tuyệt đối gây ra, rồi cùng phải bực mình mà phát khùng lên rằng: "Tiên sư thằng cơ chế, tổ cha lũ quy trình".
Vì sao cơ chế?
Để lý giải vì sao người ta thích cái từ "do cơ chế" và "đúng quy trình" đến thế khi nói đến những việc sai lầm, những tội ác của mình gây ra thì chỉ có một lý do có thể đưa ra, đó là "Đã là do cơ chế, đã đúng quy trình", thì không ai có thể làm gì được.
Vậy tại sao đã là cơ chế, đã là quy trình thì họ cứ bám vào đó và bình yên?
Bởi ai cũng biết rằng tất cả mọi cơ chế, sinh ra mọi quy trình, thì đều có nguồn gốc từ một cơ chế quái gở nhất: "Đảng lãnh đạo, nhà nước quản lý còn nhân dân thì làm chủ".
Mà cái quái gở này sinh ra mọi thứ quái gở khác, nên nếu muốn truy, muốn diệt tận gốc là điều không dễ dàng. Vì thế quan chức cứ bám vào đó để dùng nó như tấm mộc đỡ đòn cho mình khi nguy hiểm.
Đến ngay cả ông Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng khi nguy cơ bị kỷ luật và bị yêu cầu từ chức vì những sai lầm nghiêm trọng, ông cũng bám vào cơ chế mà rằng: "Trong 51 năm qua tôi không xin với Đảng cho tôi nhận chức vụ gì... Đảng đã quyết định phân công tôi làm Thủ tướng Chính phủ, Quốc hội bỏ phiếu bầu làm Thủ tướng và tôi sẵn sàng chấp nhận. Gần cả cuộc đời theo Đảng, tôi không có chạy, tôi cũng không có xin, tôi cũng không có từ chối thoái thác nhiệm vụ gì mà Đảng và nhà nước phân công. Tôi sẽ thực hiện và tiếp tục thực hiện những gì Đảng phân công như trong suốt 51 năm qua".
Như vậy, có nghĩa là cơ chế đảng cử, đảng lãnh đạo đã tạo nên ông ta, và ông ta cứ vậy mà làm. Đến đó thì Nguyễn Phú Trọng ngồi đó cũng chỉ tím mặt mà lặng im.
Thử hỏi, nếu cơ chế bầu cử tự do, người dân bầu lên ông ta thật sự, ông ta có dám nói thế không?
Vì thế, nên cái cơ chế, cái quy trình dù ai cũng biết là quái gở vẫn luôn được sử dụng để thoát hiểm cho mọi cá nhân, mọi tổ chức khi đã gây ra những trọng tội với đất nước với nhân dân.
Và chỉ khi nào cái cơ chế quái gở "Đảng lãnh đạo, nhà nước quản lý còn nhân dân thì làm chủ" được gỡ bỏ tận gốc, thay thế bằng một cơ chế dân chủ thật sự, trao lại quyền tự do, dân chủ cho người dân, thì mọi căn nguyên của những sai lầm, tội ác và bất ổn trong xã hội mới có thể giải quyết.
Nhưng, đó là một con đường gian nan mà cả dân tộc buộc phải bước lên.
Tiến sĩ Trần Công Trục, nguyên Trưởng ban Biên giới Chính phủ.
‘’Sự án binh bất động của Hoa Kỳ trên Biển Đông đã là thành công lớn của Tập Cận Bình trong chuyến đi này’’ -ông Trần Công Trục, nguyên Trưởng ban Biên giới Chính phủ vừa nêu ra một số nhận định đáng chú ý trong bài Biển Đông và quan hệ Mỹ-Việt-Trung sau khi Tập Cận Bình thăm Mỹ trên báo điện tử Giáo dục Việt Nam.
Là một quan chức đảng và trong thời gian qua đóng vai trò như một trong số ít chuyên gia nhà nước xuất hiện khá dày trên truyền thông, có những nhận định của ông Trần Công Trục phản ánh phần nào hệ tư tưởng đa chiều, đa hướng lẫn đu dây chưa dứt trong nội bộ giới lãnh đạo đảng Cộng sản VN hiện thời.
‘’Với Việt Nam, hoài nghi lo ngại tăng lên sau khi Tập Cận Bình đi Mỹ và có những tuyên bố công khai thách thức chủ quyền của Việt Nam ở Trường Sa, né tránh Hoàng Sa và tìm cách thỏa hiệp, bắt tay với Mỹ, đó là mối quan tâm, cũng là lo ngại hàng đầu của người Việt về Biển Đông hiện nay’’ – một nhận định của ông Trục.
Nhận định trên phản ánh nỗi lo lắng khôn nguôi của một bộ phận (chứ không phải tất cả) giới lãnh đạo VN khi luôn đặt ra kịch bản giữa Mỹ và Trung Quốc có thể xảy ra chuyện ‘’đi đêm’’, đặc biệt thỏa thuận ngầm chia lợi ích ở Biển Đông, và đây chính là kịch bản xấu nhất mà VN sẽ bị kẹt ở giữa mà không biết phải ứng phó như thế nào.
Tuy nhiên, rất may là cuộc đối thoại giữa Obama và Tập Cận Bình không theo chiều hướng như thế. Một bộ phận trong Bộ chính trị Hà Nội đã có thể thở phào.
‘’Nhưng một khi ai đó bất chấp tất cả, dùng sức mạnh quân sự uy hiếp độc lập chủ quyền, toàn vẹn lãnh thổ, đe dọa chiến tranh với Việt Nam như lo ngại của học giả Joshua Kurlantzick từ Hội đồng Quan hệ đối ngoại Hoa Kỳ cảnh báo gần đây về khả năng xung đột giữa Việt Nam và Trung Quốc, thì cá nhân tôi cho rằng lúc đó bắt buộc Việt Nam phải tìm mọi cách bảo vệ mình, kể cả phải tính đến việc liên minh với Mỹ’’ – một nhận định khác của ông Trần Công Trục.
Nhận định trên cũng phản ánh thực trạng ngày càng nhiều, và có thể hiện thời đang chiếm đa số nhỉnh hơn, giới lãnh đạo VN nghiêng về khả năng ‘’liên minh với Mỹ’’, tuy trong thực tế xu thế này vẫn chưa thể coi là bền vững và Hà Nội vẫn có thể quay ngoắt sang Bắc Kinh như đã từng nhiều lần trong quá khứ.
Chính thủ thuật đu dây thấy gần không thấy xa của giới lãnh đạo VN đã khiến ông Trần Công Trục phải nêu ra một nhận định ‘’Tôi nhận thấy người Mỹ vẫn còn hoài nghi về thiện chí của Việt Nam cũng như chính sách đối ngoại của người Việt’’.
Đã đến lúc những người muốn ngả sang Mỹ, chơi với Mỹ và được đi Mỹ phải tự tìm chỗ đứng cho chính kiến của họ: trong khi hoài nghi Mỹ, hãy tự hỏi họ đã làm gì từ tháng 5/2014 khi Trung Quốc tấn công lãnh hải VN bằng giàn khoan HD 981; họ đã làm gì khi vẫn siết bức dân chủ và nhân quyền song lại muốn được tất cả - TPP, vũ khí sát thương, được Mỹ bảo vệ cho ‘’Tổ quốc’’ và lợi ích cá nhân của họ?
AP
Thông thường, trước những bế tắc và thất bại trong các chủ trương của đảng, những cách thực hiện gây ra những hậu quả tai hại cho đất nước, cho đời sống nhân dân, câu cửa miệng của các quan chức cộng sản là: Do cơ chế.
Đám trẻ em đang yên lành khỏe mạnh, bỗng nhiên được đưa đến tiêm phòng xong thì lăn quay ra chết. Dư luận phản ứng ồn ào, người người căm phẫn thì quan chức ngành Y tế phát biểu nhẹ tênh: Tiêm phòng "đúng quy trình".
Cả thành phố Hà Nội những ngày nóng nực nhất, bỗng thấy cây cối bị chặt hàng loạt. Những đường phố chỏng chơ, nắng đổ cháy đường. Người dân xót xa lên tiếng, rằng tại sao chặt cây?, tại sao đổ tiền dân ra để làm những việc thất đức đó? tại sao không hỏi ý kiến người dân?... Rồi người dân xuống đường biểu tình phản đối. Thế rồi đem cây gỗ mỡ đánh lừa dân là vàng tâm, trồng rồi lại nhổ trồng loại khác khi bị phát hiện. Quan chức Hà Nội vẫn phán rằng "chặt đúng quy trình".
Đến ngay cả ông Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng khi nguy cơ bị kỷ luật và bị yêu cầu từ chức vì những sai lầm nghiêm trọng, ông cũng bám vào cơ chế mà rằng: "Trong 51 năm qua tôi không xin với Đảng cho tôi nhận chức vụ gì... Đảng đã quyết định phân công tôi làm Thủ tướng Chính phủ, Quốc hội bỏ phiếu bầu làm Thủ tướng và tôi sẵn sàng chấp nhận. Gần cả cuộc đời theo Đảng, tôi không có chạy, tôi cũng không có xin, tôi cũng không có từ chối thoái thác nhiệm vụ gì mà Đảng và nhà nước phân công. Tôi sẽ thực hiện và tiếp tục thực hiện những gì Đảng phân công như trong suốt 51 năm qua".